41 niet-functionele online countdowntimers aangepakt
“Webshops mogen consumenten verleiden, maar niet misleiden”
ACM is echt aan het controleren op verkeerde beïnvloeding van het koopgedrag
bij webshops. Als eerste grote punt is de niet-functionele countdowntimer
aangepakt.
Tientallen webshops moeten stoppen met misleidende countdown timers. De
Autoriteit Consument & Markt (ACM) heeft na een geautomatiseerde controle
van duizenden webshops deze webshops op hun gedrag aangesproken. De webshops
zetten naast een aanbieding een klokje dat aftelt, een countdowntimer. Als de
tijd om is, zou de aanbieding niet meer geldig zijn. Dat is bij deze webshops
niet het geval. De aanbiedingen blijven gewoon.
Consumenten worden met een timer onder druk gezet om sneller over hun aankoop
te beslissen dan ze misschien willen. Als de aanbieding niet tijdelijk is, is
dit misleiding van consumenten en verboden.
Geautomatiseerd onderzoek
Edwin van Houten, directeur Consumenten van de ACM: "Online worden consumenten op allerlei manieren gestimuleerd om aankopen te doen. We kunnen sinds kort geautomatiseerd nagaan of webshops zich aan de regels houden. Zo kunnen we snel ontdekken of webshops misleidende technieken gebruiken en kunnen we effectief handhaven. We vinden het belangrijk dat consumenten met vertrouwen online hun aankopen kunnen doen. Webshops mogen consumenten verleiden, maar niet misleiden.”Voorbeeld
Het gaat om webwinkels
die zich richten op Nederlandse consumenten. In het onderzoek zijn honderden
countdown timers gevonden. Bijvoorbeeld: ‘U hebt nog 3 uur om van deze
aanbieding te profiteren’. Het gebruik van timers op zich is niet verboden,
maar dan moet de timer wel kloppen: het aanbod is beperkt beschikbaar en
verdwijnt als de timer afloopt. In 41 gevallen heeft de ACM gezien dat het
aanbod na afloop van de timer nog gewoon voor dezelfde prijs beschikbaar was,
of dat er een nieuwe timer startte met hetzelfde of zelfs een beter aanbod. Dat
mag niet.
Leidraad online misleiding
De ACM heeft de
Leidraad bescherming online consument gemaakt. Die leidraad helpt ondernemers
bij de toepassing van de regels die consumenten beschermen tegen online
misleiding. Eén van de onderdelen daarvan is het vermijden van zogenaamde ‘dark
patterns’. Dat zijn technische en gedragsbeïnvloedende technieken waardoor
consumenten verleid worden om een aankoop te doen die niet in het voordeel van
de consument is. Dat kunnen countdowntimers zijn, maar ook de vormgeving van
websites.
ACM laat doorschemeren waar bedrijven nog meer op worden gecontroleerd. De
instantie meldt bij de informatie over de countdowntimers: "Ook vooraf ingevulde opties zijn niet altijd in
het belang van de consument.”
