Geplaatst op: 24-06-2019
Auteur: Marc Gerlings
PleisureWorld NRIT
Publicatie: R&T 2019-2

Werkt een living lab echt effectief?

Onderzoek naar snelle groei samenwerkingsverbanden in toerisme

Werkt een living lab echt effectief?

Van Groningen tot Zeeland, overal schieten living labs of hubs voor toerisme en leisure uit de grond. Centraal staat de samenwerking tussen opleidingen, de overheid en de ondernemers. Maar werkt dat echt goed en wat zijn de succes- en faalfactoren?


Het Friesland College en NHL Stenden Hogeschool gaan ondernemers in de toeristische en recreatieve sector ondersteunen in een slag naar vernieuwing. Friesland mag de komende jaren rekenen op een verdubbeling van het aantal bezoekers is de inschatting, maar niet alle ondernemers weten hierop in te spelen. Studenten uit mbo en hbo gaan helpen. In de pilot ‘Toerisme Collectief Fryslân’ (www.tcf.frl) zijn studenten op twee locaties, in de VVV Grou en Rabobank Sneek, beschikbaar om ondernemers te ondersteunen in het oplossen van hun uitdagingen. Het innovatief vermogen van de sector wordt in deze kleine vorm van living labs vergroot én het beroepsonderwijs, zowel mbo en hbo, kan op deze manier studenten in de praktijk laten werken aan uitdagende projecten.

Kremer: "Ideaal, met het onderwijs”

  

"De behoefte van de gast verandert en wij – ondernemers – moeten mee. Hoe ideaal is het als wij dit samen doen met het onderwijs”, stelde voorzitter Gerard Kremer van de Toerisme Alliantie Friesland (TAF) bij de ondertekening van de overeenkomst. Voor het onderwijs is het ook goed, reageerde bestuursvoorzitter Erica Schaper van NHL Stenden. Door dit project – in samenwerking met mbo en bedrijfsleven – kunnen studenten uitgroeien tot professionals.Frank van Hout, bestuurslid van het Friesland College, ziet ook veel voordelen. "Een sterke gastvrijheidssector draagt niet alleen bij aan groei in economische zin, maar ook aan een goede leefbaarheid en omgeving.” Dat weegt zwaar voor het Friesland College, dat in het nieuwe koersplan sterk inzet op projecten die bijdragen aan een duurzame samenleving.

 

Hartman: "Niet allemaal het wiel uitvinden”

  

Stefan Hartman deelt de mening dat dit startende samenwerkingsverband vooral in de beginfase praktische ondernemersvragen krijgt. Hartman is indirect bij het lab betrokken vooral omdat zijn team van het European Tourism Futures Institute (ETFI) en collega’s van het Lectoraat ‘Duurzame innovatie in de regionale kenniseconomie’ de labs zullen onderzoeken. Onderzoeksinstelling CELTH (Center of Expertise Leisure Tourism & Hospitality – www.celth.nl) wil graag weten wat de succes- en faalfactoren zijn van samenwerkingsverbanden tussen overheden, opleidingen en bedrijven. "We hoeven echt niet allemaal het wiel uit te vinden,” meent de directeur van ETFI, de Friese kennisinstelling die onderdeel uitmaakt van CELTH. Er zullen praktische opdrachten binnenkomen die hebben te maken met beperkingen bij ondernemers in geld, tijd en kennis. 

Komen de hubs voorbij het stadium van praktische vragen?

  

Die zijn uitermate belangrijk maar Hartman vindt het interessant of deze hubs voorbij het stadium komen van praktische vragen. "Uiteindelijk wil je voor onderwijs en voor de regio komen op de vraag achter de vraag. Een ondernemer die bijvoorbeeld overweegt om een nieuwe website te laten maken zit met een andere extra vraag. Daar achter zit de vraag naar doelgroepen en hoe je die het beste bereikt. Dan wordt het strategisch interessant.”Waarschijnlijk zal de triple helix aanpak snel overgaan tot een quadruple helix met daarin een rol voor de bewoners. Na het jaar van Culturele Hoofdstad van Europa waarin het mienskip (gemeenschap) model goed werkte, krijgt de sociale omgeving zeker ook een rol in de toeristische ontwikkeling.In het komende jaar wordt het onderzoek uitgevoerd en CELTH zal later in 2019 de resultaten publiceren. Naast het helpen van collectieve samenwerkingsverbanden in de regio, wil CELTH de resultaten gebruiken voor het sterker vormgeven van huidige en toekomstige triple helix-samenwerkingen van CELTH op nationaal niveau, zoals met NBTC en CBS in het Data & Development Lab Bestemming Nederland. De redactie van R&T is benieuwd naar twee succesfactoren en twee uitdagingen die Stefan Hartman in deze fase al ziet.

 

Succesfactoren

  

1 – Kartrekker

Het lab heeft een betrokken projectleider, een echte kartrekker. "Iemand die met eindeloze energie het netwerk opzet. Het is bijna als een missie. Dat is echt nodig.”

2 – Momentum

Meerdere partijen moeten samen signaleren dat een lab of hub noodzakelijk is. Toerisme Collectief Fryslân is versneld uit de startblokken gegaan toen bestaande partijen elkaar troffen en elkaars belang zagen. "Het opzetten van hubs zat al in de koker maar het kwam begin dit jaar in een stroomversnelling omdat partijen als alliantie met elkaar optrokken.”

 

Uitdagingen

1 – Resultaten
Een living lab wordt geacht snel met resultaten te komen. Dat is terecht en tegelijkertijd moet de functie van een lab in een regio groeien. Dat kost tijd. "Het is dan de vraag of de labs snel genoeg kunnen leveren.”
2 – Relaties opbouwen en elkaars taal gaan kennen
"Ondernemers denken dat ze gewoon maar opdrachten kunnen geven en dat opleidingen dan draaien. Dat ligt genuanceerder. Een lab is ook van meerwaarde door de kennis, inzichten en signalen die je teruggeeft aan overheden en opleidingen, waarop die partijen kunnen inspelen. Een opleiding heeft ook tot taak om te bouwen aan zijn curriculum, en probeert focus aan te brengen in het type onderwerp en vraag die zij passend acht bij dit curriculum. Het is meer een relatie met de partners en daar moeten ondernemers aan wennen.”

Op de redactie komen met regelmaat kritische commentaren binnen van de professionele adviesbureaus die vinden dat opdrachten verdwijnen naar gesubsidieerde instellingen van opleidingen. Hartman: "Idealiter sluiten adviesbureaus aan bij deze hubs, die kennis is uniek, waardevol en bovendien ook relevant voor studenten – die mogelijk de toekomstige werknemers van die adviesbureaus zijn.”
 
Topics:Onderzoek
Trefwoorden: innovatie, vernieuwing, ondernemers, labs
    

||| Blogs |||

24/07/19
Het einde van het dagticket komt in zicht. Gelukkig maar!
Tickets van dagattracties worden ieder jaar duurder. Dit is nodig, om de kortingsacties van supermar...
08/07/19
Worden zonvakanties te heet onder onze voeten?
Het weer. Waarschijnlijk na seks het meest gebruikte zoekwoord op Google. Zeker deze week zijn de tr...
18/06/19
Van Industrieel Erfgoed en Ultra moderne Ski Centrum
Van Industrieel Erfgoed en Ultra moderne Ski Centrum
18/06/19 · Attractieparken · Dagrecreatie · Verblijfsrecreatie · Hans van Leeuwen - Trendwatcher, Adviseur & Concept Ontwikkelaar Recreatie & Toerisme | Lees meer
Vandaag deel 3 van mijn vijfdaags avontuur bij onze Oosterburen. We gaan op bezoek bij het Bernepark waar het bezoekerscentrum in een oude waterzuivering is gebouwd. Je kunt er zelfs slapen in rioolbuizen. Ook bezoeken we Ski Resort Alpenpark- Neuss en slapen daar in Hotel Fire & ICE.
12/06/19
Slapen in een gevangenis over de grens!
Slapen in een gevangenis over de grens!
12/06/19 · Horeca · Hans van Leeuwen - Trendwatcher, Adviseur & Concept Ontwikkelaar Recreatie & Toerisme | Lees meer
Vandaag deel 2 van mijn vijfdaags avontuur bij onze Oosterburen. We laten ons vermaken en slapen bij het Road Stop Motel in Dortmund.
11/06/19
Ik google, jij googlet en wij googlen
Ik google, jij googlet en wij googlen
11/06/19 · Marketing · Hanita van der Schaaf | Lees meer
Afgelopen week bracht ik een bezoek aan Google in Amsterdam. Ik was altijd al nieuwsgierig naar de m...

||| Twitter |||

||| Nieuws |||

23/08/19
Exclusief voor leden
Zes miljoenste bezoeker voor GaiaZOO
Op donderdag 22 augustus ontving GaiaZOO de zes miljoenste bezoeker sinds de opening van de dierent...
23/08/19
Nieuwe apps voor festival Cultura Nova en Heerlen MijnStad
Dit jaar is de Open Universiteit een bijzondere samenwerking aangegaan met het Heerlense festival ...
23/08/19
Extra vlucht Newark naar Curaçao
Vanaf zaterdag 7 december 2019 vliegt iedere zaterdag vanuit Newark een vlucht naar Curaçao. De v...
22/08/19
Duivenvoorde van familie over naar stichting
Naar kasteel Duivenvoorde zijn al veel buitenlandse persmensen meegenomen. Het bijzonder mooi gele...
22/08/19
Exclusief voor leden
Zomer geeft verkoop caravans en campers boost
Het zomerse weer geeft waarschijnlijk veel potentiële kopers van caravans en campers net dat extr...
22/08/19
Nog teveel stereotype denkwijze over vrouwen in de top
De invoering van een bindend quotum vergroot het aandeel vrouwen aan de top. Het is echter geen wo...
22/08/19
Exclusief voor leden
Wat levert een terras in een topweek op?
Nederland wordt mede als gevolg van de klimaatverandering steeds meer een terrasland. Maar hoeveel levert een terras een ondernemer eigenlijk op?
22/08/19
Visit Brabant ontwikkelt online gastvrijheidstraining
VisitBrabant heeft een nieuwe online training voor alle gastheren en -vrouwen in Brabant ontwikkeld zodat ze hun Brabantse gastvrijheid kunnen verbeteren.
Partners
Breda University of Applied Sciences
Initiatiefnemers
NRIT Media
Vrijetijdsnetwerk