Steden in verandering

Leisure, cultuur en stedelijke ontwikkeling

Onder de noemer cities in transition zijn de afgelopen jaren door tal van initiatiefnemers activiteiten ontplooid die inzicht geven in de vragen waarvoor steden tegenwoordig komen te staan en hoe uitdagingen aangepakt worden. Centrale vraag daarbij is hoe je bij deze transitie een inclusieve stad ontwikkelt waarin iedereen betrokken wordt. Steden zijn magneten die kansen bieden op het gebied van werk, scholing en (be)leefbaarheid, maar helaas kan niet iedereen in gelijke mate daarvan profiteren.

Meer dan de helft van de wereldbevolking leeft momenteel in stedelijk verband en dit aandeel blijft groeien. Naar schatting verhuizen er over de hele wereld wekelijks zo’n één miljoen mensen richting de stad. Steden zijn aanjager van economische groei maar ook globale uitdagingen zoals duurzaamheid, klimaatverandering, leefbaarheid, werkgelegenheid, veiligheid en segregatie vinden hun weg terug in de stedelijke context. Vreemd genoeg zijn stedelijke of regionale autoriteiten in de wereldwijde discussies vaak geen partij, terwijl de implementatie van veranderingen en de verankering ervan aan concrete initiatieven juist op dit niveau dienen te gebeuren. Meer en meer verantwoordelijkheden dalen af naar stedelijk niveau; steden en regio’s worden zich bewust van deze verantwoordelijkheid. Nieuwe initiatieven en netwerken worden gestart en steden beginnen zich te roeren als dominante aanjagers van verandering.

Concurrerende steden
De concurrentie tussen steden wordt heviger. Het speelveld in de strijd om toeristen, bewoners, bedrijven en arbeiders, met gewenste competenties voor de toekomst, is wereldwijd en wordt op verschillende velden uitgevochten. Van transport tot huisvesting, van educatie tot leefbaarheid, van consumptie tot productie. Een continue switch in aandacht voor aantrekkelijkheid voor de burger, de externe toerist en bedrijvigheid is het gevolg. Veelal is de insteek van stedelijke transitie economisch, ruimtelijk of sociaal van aard. Een belangrijke drager bij de transitie van steden is echter ook altijd besloten in de rol die de gehele vrijetijdseconomie speelt. Vandaar dat wij, vanuit de Academy for Leisure aan de NHTV, als gastredacteuren voor MMNieuws* expliciet onze leisurebril opzetten. Vanuit ons netwerk hebben we tal van partners bereid gevonden om vanuit deze bril hun zienswijze op de verandering van de stad weer te geven. Het is niet zomaar een frisse blik om vanuit die hoek te kijken, maar simpelweg cruciaal gezien de groeiende druk op steden waar men steeds hogere verwachtingen heeft van de kwaliteit van leven, bedrijvigheid, consumptie en belevingen. Een nieuw perspectief dat het verdient om serieus genomen te worden, zonder te kopiëren wat anderen al doen onder de noemer van ‘cities in transition’.

Veelal is de insteek van stedelijke transitie economisch, ruimtelijk of sociaal van aard. Een belangrijke drager bij de transitie van steden is echter ook altijd besloten in de rol die de gehele vrijetijdseconomie speelt. Peter Horsten en Simon de Wijs

Leisure als noodzakelijke zuurstof
Dit magazine toont de zoektocht naar en de ontwikkeling van de katalyserende rol van leisure-aspecten in stedelijke omgevingen. We hopen hiermee bij te dragen aan onderscheidende en verrijkende inzichten. Wat voegen zaken als imagineering, placemaking, storytelling en strategic events toe? In het magazine komen diverse werkende methodieken aan bod, zoals het betrekken van stakeholders over de grenzen van sectoren, gebieden en functies. Het op gang brengen van een procesdoor het inzetten van een simpel leidend narratief Het aanjagen van bottom-up initiatieven in verhouding met topdown krachten. Steeds wordt in de artikelen een ander aangrijppunt genomen om naar stedelijke transitie te kijken: transitie via dance, via erfgoed, via communitybuilding, via pretparkisering via de publieke ruimte, via het ambachtelijke verleden.

Is leisure in al haar facetten te zien als noodzakelijke zuurstof voor cities in transition? Wij denken van wel. Wij wensen je veel inspiratie, inzichten en leesplezier toe.

Over de auteurs
Peter Horsten en Simon de Wijs zijn beiden als onderzoeker en docent verbonden aan de Academy for Leisure van NHTV Breda University of applied sciences. Jaarlijks verzorgen zij vanuit NHTV als gastredacteur een editie van MMNieuws.

* Dit artikel is eerder geplaatst in het themanummer Cities & Leisure in Transition van MMNieuws dat samen met NHTV Breda is samengesteld. De komende periode plaatsen we meer artikelen uit dit themanummer op het NRIT Media Vrijetijdsplatform. Meer artikelen tref je ook aan op: http://www.mmnieuws.nl/issue/cities-in-transition-leisure/