Midden-Groningen zoekt identiteit

“Recreatie gaat om doorgaande routes niet om grootte van het gebied”

De enthousiaste boswachter Annet de Jong weet professionals en bezoekers te overtuigen. Dannemeer is een groot gebied en door de rijke natuur is het een parel voor de inwoners en bezoekers van Groningen. Het sluitstuk van de vijf gebieden die Midden-Groningen vormen. Het is een langlopend proces, de inrichting van de diverse gebieden die aansluiten op Dannemeer, en dat wordt in 2015 afgerond. Natuur en recreatie komen samen in een bijna 1700 hectare groot terrein. Dannemeer is een nat gebied dat grenst aan een zandrug. Die geologische uitzondering is van essentieel belang voor recreatie. Over de Dannemeerweg, de zandrug, kun je op een stevige weg fietsen en wandelen. Daarna verken je via kleine paden de bijna eindeloze natte natuur.

Prikkelende naam?

Volgens De Jong is routing een alles bepalend deel in het succes van recreatie. Routing bekijkt ze breed; niet alleen borden maar ook de naam van het gebied. Net bij die naam wringt de zaak. Het totale gebied is de recreatieplek voor Groningen en de dorpen er omheen. Maar de technische naam klinkt niet aantrekkelijk. Met onder meer Marketing Groningen als organisator van de workshop en de historische vereniging zijn alternatieven gezocht. De identiteit van het gebied moet leiden tot een aantrekkelijke naam die inwoners en bezoekers aanspreekt. "De technische naam is Midden-Groningen, dat klinkt als een afslag op een snelweg. Samen met de participanten en ondernemers zoeken we een publieksnaam. We hebben net dit voorjaar een workshop gedaan met Marketing Groningen om de identiteit van het gebied vast te stellen. Nu we het karkater scherp hebben, kunnen we zien of we een betere naam kunnen maken. We hebben gedacht aan Wold, vanwege de historische namen. Wold is misschien niet uniek genoeg in deze regio. Op 27 november na een publieksstem onthullen we de nieuwe naam,” aldus De Jong.

"Lekker doorwaaien”

in Midden-Groningen zijn een paar parkeerplaatsen gepland. De realisatie moet gebeuren dit jaar en in 2015. Parkeren is dan geen probleem meer. De routing naar het grote natuurgebied komt op de bewegwijzering van de hoofd- en N-wegen. Dat is een punt voor de gemeenten en de provincie maar Annet de Jong hecht veel waarde aan de makkelijke en duidelijke entree tot de natuur. Voor de recreant wordt nog veel meer gedaan komend jaar. Er zijn al twee uitzichtpunten en een derde toren van 6 à 7 meter hoog wordt gebouwd in 2015. Het gebied krijgt diverse informatieborden en de recreant zal vanaf volgend jaar wat vaker picknickbanken tegenkomen. Teveel luxe kan ook weer niet meldt de ervaren boswachter. "Een paar keer is er al fikkie gestookt bij de uitzichtpunten. Je kunt geen toren bouwen met teveel beschutting. Het moet juist open blijven, lekker doorwaaien. Vanwege vandalisme kun je geen overdekte comfortabele plekken maken. Vooral fietsers en wandelaars klimmen op de torens. Dat levert geen problemen op, dat gaat juist heel erg goed.”

Vraagt de recreant om grote gebieden?

"Het gaat niet om de grootte van recreatiegebieden maar om doorgaande routes. Je wilt niet langs vervelende wegen fietsen of lopen. Per recreantengroep heb je te maken met verschillende wensen. Het zijn vooral fietsers, vaak 65-plus, en wandelaars die Dannemeer en de aansluitende gebieden bezoeken. Een andere grote groep komt hier om te sporten. Een fietser maakt graag een rondje van 20 of meer kilometers. Een hardloper vraagt eerder om een leuke ronde van 10. Daarnaast heb je heel veel hondenuitlaters. Wat je merkt is het belang van rondjes, groot en klein, plus de aansluiting op de doorgaande routes.”

Natuur en attracties

Als boswachter werkt De Jong graag aan de verbetering van biodiversiteit maar ze heeft ook gevoel voor de attractieve waarde. Keer op keer weet ze jong en oud te verbazen. Vaak krijgt ze als reactie dat bezoekers deze plekken niet verwachten vlak bij Groningen. De nadelen van de natte natuur heeft ze omgezet tot een voordeel, met de introductie van vlonderpaden. 

"Vlonderpaden zijn aantrekkelijk voor de bezoeker. Je loopt over en door natuur waar je anders niet kan komen. Het is een uitdaging voor ons om die vlonderpaden te bouwen en te onderhouden maar ik merk dat het gebied daar extra aantrekkelijk van wordt. Ook marketing hoort bij ons vak.” Mede vanuit het gevoel voor attracties laat ze ook "mooie dieren lopen”. In het gebied lopen Hereford koeien en Exmoorponies, dieren die de fietsers en wandelaars graag zien.

Verbinding met horeca verbeteren

In de marketing loopt nog niet alles soepel. Vlonderpaden en Exmoorponies heeft de natuurbeheerder nog zelf in de hand maar samenwerking met ondernemers is een stuk lastiger. En hoe sluit je aan bij bekendere attracties in de buurt? De Jong: "De ondernemers in de dorpen rondom zijn niet verenigd. We zijn op zoek om gezamenlijk op te trekken. Ik heb heel veel contacten in het gebied en een enkeling komt zelf naar ons voor een initiatief. Je merkt dat het gebied door de locatie en de verscheidenheid veel potentie heeft maar het is nog onbekend. Dat begint al met de genoemde naamgeving maar het heeft ook te maken dat er maar weinig horeca is. Er zijn wel een aantal bedrijven maar die zijn niet altijd open als er recreanten zijn. Dan is er nog een ander punt. Een van de bekendste trekkers van het landschap van Groningen, de Fraeylemaborg (gemeente Slochteren) ligt op 4 tot 5 kilometer van Dannemeer maar het zit niet gevoelsmatig verbonden aan het gebied. Daar zit goede horeca en je kunt er een nachtje slapen. In de connectie met de borg liggen kansen.”

Verhoogde recreatiedruk?

Volgend jaar gaat De Jong aan de slag met kaart- en promotiemateriaal en ook de verbetering van de digitale positie van dit grote natuur- en recreatiegebied. Helaas voor recreatie is veel gesneuveld in de tijden dat de bezuinigingen de ontwikkeling overheerste. "De ontwikkeling van het gebied kwam bijna op z’n kont te liggen. Nu steekt de provincie weer geld erin. De ecologische hoofdstructuur waar een groot deel in valt, gaat onder een andere naam verder.” Bij de Haansplassen was veel bedacht voor recreatie maar dat is grotendeels ingetrokken. De aankoop van nieuwe percelen gaat niet door. Met kleine ingrediënten wordt het gebied beleefbaar gemaakt, zoals met wandelroutes en een uitkijktoren. "Je moet recreatief ontwikkelen want dan houd je het draagvlak bij de mensen groot. In Groningen is maar 9% natuur. Daarom heb ik de indruk dat er veel vraag is naar recreatie in de natuur. Als beheerder proberen we ook goed contact te houden met de dorpen want daar lijkt de recreatiebehoefte steeds groter te worden. Om toch kwetsbare diersoorten te laten migreren betekent dat voor ons balanceren met zoneren.”

Dit artikel verscheen in Recreatie & Toerisme oktober 2014, nummer 5.