Amsterdammers positief gestemd over toerisme maar kritisch op beleid

De onderzoekers volgden bewonerssentiment rond toerisme in Amsterdam tussen 2018 en 2025, in drie meetmomenten. In die periode veranderde de houding van bewoners: waar in 2022 nog een meerderheid van de bewoners vond dat de stad ‘vol’ was, is er nu meer openheid richting toeristen en meer bereidheid om bezoekers te verwelkomen. Inwoners erkennen de economische en culturele bijdrage van toerisme meer dan voorheen, maar zijn kritischer op de manier waarop toerisme wordt georganiseerd.

Geeske Sibrijns, onderzoeker: "Vergeleken met voorheen zijn meer Amsterdammers trots om toeristen in hun stad te zien. Bewoners zien hun stad als een speciale plek die ze graag aanbevelen. Tegelijkertijd zijn er meer zorgen, bijvoorbeeld over het verdwijnen van lokale tradities. Deze tegenstrijdige gevoelens laten ons zien dat inwoners hun stad graag willen delen, maar ook emoties kunnen ervaren, omdat hun stad te snel verandert.”

Het onderzoek laat zien dat Amsterdammers niet tegen toerisme zijn. Ze willen vooral dat het op een manier wordt georganiseerd die goed is voor de stad en haar bewoners. Zij noemen onder meer:

Tegelijkertijd laat het onderzoek zien dat zorgen blijven bestaan over drukte en overlast – zoals onbeschoft gedrag, afval en geluid – maar ook over het verlies van lokale cultuur en verbondenheid met de stad. Met name bewoners die al langere tijd in Amsterdam wonen ervaren druk op hun buurt en dagelijks leven.

‘82 procent van Amsterdammers vindt toerisme nog altijd een probleem’, kopt Het Parool op basis van de onderzoekscijfers, terwijl de papieren krant schrijft: ‘Helft Amsterdam kan leven met de drukte’. De soms tegenstrijdige geluiden zijn kenmerkend voor het toerismedebat, zegt Ko Koens, lector New Urban Tourism en onderzoeker bij dit project, die geïnterviewd werd door Het Parool.

"Ja, 82% ervaart problemen. Maar tegelijkertijd zegt 39% dat toerisme meer positieve dan negatieve effecten heeft - tegenover slechts 28% die het omgekeerde vindt. De overige respondenten zien een balans of hebben geen uitgesproken mening. En maar liefst 92% zou Amsterdam nog steeds aanbevelen als vakantiebestemming. Dat is geen beeld van een stad die toerisme beu is; dat is een stad die er genuanceerd over nadenkt. Amsterdammers zijn dus kritisch én trots op hun stad, en die twee dingen kunnen prima naast elkaar bestaan."

Ko Koens, lector New Urban Tourism "Dat bewoners positiever worden, betekent niet dat we kunnen loslaten”, vult Maya Janssen, Managing Director Insights & Marketing bij amsterdam&partners aan. "Leefbaarheid is de basis voor een aantrekkelijke stad. Als zorgen van bewoners niet serieus worden genomen, komt het draagvlak opnieuw onder druk te staan. Daarom is het juist nu belangrijk om te sturen op kwaliteit, spreiding en gedrag. Toerisme moet bijdragen aan een stad waar bewoners zich thuis voelen en kunnen meedoen."

Het Resident Sentiment-onderzoek combineert drie meetmomenten (2018, 2022, 2025). Respondenten uit alle stadsdelen deelden via surveys hun kijk op drukte, leefbaarheid, cultuur, economie en toerismebeleid. Het onderzoek biedt inzicht in hoe Amsterdammers de ontwikkeling van toerisme ervaren en vormt een basis voor het gesprek over hoe toerisme kan bijdragen aan een aantrekkelijke en leefbare stad.