Toegankelijk carnaval in Breda dankzij Changing Places Toilet

Tijdens carnaval in Breda (Kielegat) kunnen mensen met een ernstige beperking dit jaar makkelijker mee feesten dankzij een mobiele Changing Places toilet dichtbij het hart van het feestgedruis. De unit biedt voorzieningen die verder gaan dan een standaard rolstoeltoegankelijk toilet. Met deze faciliteit speelt de stad in op de behoefte van Nederlanders met een ernstige beperking die ook graag uitgaan en deelnemen aan evenementen.

De mobiele toiletunit staat van 12 tot en met 18 februari op het Kasteelplein. De unit is ontworpen door Joint Projects. "We hebben de unit gebouwd volgens de geldende normen en de inrichting is verzorgd door De Rebellen, een groep ervaringsdeskundigen met uiteenlopende beperkingen. Samen hebben we bewust gekozen voor een thematisering van de unit, inclusief muziekbeleving, zodat het onderdeel voelt van het feest en niet als een zorgvoorziening. Het toilet is uitvoerig getest voordat het in gebruik werd genomen,” aldus Karin Stiksma van Joint Projects.

Dat de unit nu tijdens carnaval in Breda te gebruiken is, is te danken aan Breda Gelijk, Stichting Kielegat en de gemeente. "Voor het eerst kunnen mensen met een zwaardere beperking carnaval in Kielegat echt meevieren, zonder zich zorgen te maken over passende voorzieningen”, aldus wethouder Bruijns. Het is niet de eerste keer dat het toilet in de stad staat: tijdens de Week van de Toegankelijkheid afgelopen oktober werd het mobiele Changing Places toilet voor het eerst naar Breda gehaald. En dat beviel.

"Eindelijk zonder zorgen meefeesten”

Voor Melissa, ervaringsdeskundige en lid van De Rebellen, betekent het mobiele Changing Places toilet een enorme verbetering tijdens carnaval. "Het is in één woord echt fantastisch,” zegt ze. "Het geeft heel veel rust, ik hoef minder na te denken en ik kan gewoon lekker feestvieren en drankjes drinken. Normaal gesproken moest ik van tevoren een beetje ‘voorplassen’, tijdens het feesten zelf opletten wat ik drink, en soms halverwege het feest naar huis en dan wachten totdat de thuiszorg kon komen helpen. Dat was niet fijn.” Dankzij de unit kan Melissa nu naar een volledig toegerust toilet, zonder het feest te hoeven verlaten ."Alle voorzieningen zijn er, ik heb de ruimte, ik kan mezelf helemaal redden. Het maakt carnaval nog meer een topfeest voor mij,” vertelt ze. "Én, het betekent ook een extra biertje!”

Wat is een Changing Places toilet?

Een Changing Places toilet is een speciaal toegankelijke toiletunit die verder gaat dan een regulier rolstoeltoegankelijk toilet. De unit is veel ruimer en voorzien van aangepaste apparatuur, zoals een in hoogte verstelbaar toilet, brancard en wastafel, een plafondlift, een privacy-scherm en een noodbel. Voor mensen met ernstige beperkingen is extra ruimte en aangepaste faciliteiten essentieel, omdat een standaard rolstoeltoegankelijk toilet vaak onvoldoende mogelijkheden voor hen biedt. Joint Projects gaat uit van ruim 100.000 mensen in Nederland die door ernstige motorische beperkingen afhankelijk zijn van een Changing Places toilet om te kunnen deelnemen aan dagjes uit of evenementen.

Samenwerking als sleutel

De plaatsing van de mobiele unit tijdens carnaval is het resultaat van een nauwe samenwerking tussen gemeente Breda, Stichting Kielegat, Breda Gelijk en Joint Projects. Breda Gelijk, dat zich al 25 jaar inzet voor de toegankelijkheid van de stad, fungeerde als aanjager. Projectleider Joyce zag tijdens de eerste inzet van de unit in oktober hoe groot de behoefte was.

"Daar is echt een vlammetje aangegaan,” vertelt ze. "Carnaval wordt altijd gepresenteerd als een feest voor iedereen. Dan moet je ook kijken wat er nodig is om dat waar te maken.” Volgens Joyce laat het traject zien dat toegankelijkheid een gezamenlijke verantwoordelijkheid is. "Je kunt niet alleen naar een evenementenorganisatie kijken. Als gemeente faciliteer je dat evenement in je stad. Dan heb je ook een rol in het mogelijk maken van inclusieve voorzieningen.”

De financiering van specialistische voorzieningen vormt in de praktijk vaak een drempel. Voor dit carnaval nam de gemeente de kosten van de mobiele unit op zich vanuit een toegankelijkheidsbudget. Voor Stichting Kielegat, dat grotendeels draait op vrijwilligers en een strak evenementenbudget, zou het zelfstandig realiseren van een dergelijke voorziening lastig zijn geweest.

De inzet tijdens carnaval past binnen een bredere ontwikkeling in Breda. De stad werkt aan een structureel netwerk van openbare en opengestelde toiletten. Zo heeft het Chassé Theater toegezegd een permanente Changing Places toilet te plaatsen en wordt bij toekomstige nieuwbouw van Podium Bloos eveneens rekening gehouden met een vaste voorziening.

Groeiende vraag en internationale ontwikkeling

Volgens Karin Stiksma van Joint Projects is dit slechts het begin; de unit en soortgelijke voorzieningen moeten in de toekomst op meerdere plekken beschikbaar komen. "We werken samen met Changing Places International en met organisaties in het Verenigd Koninkrijk. Daar zijn al veel meer Changing Places toiletten, mede dankzij financiële steun van de rijksoverheid.”

Ook in Nederland ziet zij beweging in de markt. "Er zijn al reserveringen voor festivals en de unit wordt onder andere ingezet tijdens Koningsdag in Dongen. Op dit moment is er één unit in Nederland beschikbaar voor verkoop, verhuur en lease. Als de vraag vanuit de markt toeneemt, kunnen er zeker meer units komen.”

Stiksma hoopt dat de ontwikkeling in Nederland vergelijkbaar wordt met die in het Verenigd Koninkrijk. "Wij hopen dat het hier ook verder groeit, zodat iedereen kan deelnemen aan evenementen zoals carnaval. Het gaat tenslotte om een basisbehoefte.”