Geplaatst op: 19-07-2020
Auteur: Peter Bekkering
NRIT
Publicatie: R&T juni 2020

CELTH helpt bij opzetten duurzaam toerisme

Uniek ‘living lab’ op Lake Toba

CELTH helpt bij opzetten duurzaam toerisme
Uitzicht over het prachtige Lake Toba.
Bij Lake Toba op het Indonesische eiland Sumatra is het Centre of Expertise for Leisure, Tourism & Hospitality (CELTH) betrokken bij een uniek ‘living lab’, waar vanaf het begin samen met lokale stakeholders vorm wordt gegeven aan duurzaam toerisme. In maart 2020 vond de kick-off plaats met onder meer een multi-stakeholder workshop rondom mogelijke toekomstscenario’s. Liever geen Bali 2.0 worden maar een Oosters Costa Rica.

De voorgeschiedenis van de ontwikkeling van Lake Toba begint met de Indonesische overheid die in het najaar van 2017 aankondigde vol te willen gaan inzetten op het verder ontwikkelen van toerisme. Daarbij is de doelstelling om ‘tien nieuwe Bali’s’ te creëren. Met de nieuwe Bali’s wilde Indonesië het aantal toeristen vergroten van 12 miljoen in 2016 tot 20 miljoen in 2020. De Indonesische overheid steekt honderden miljoenen euro’s in deze ontwikkeling, evenals de Wereldbank. Een van die ‘nieuwe Bali’s’ is Lake Toba.(1) Jasper Heslinga, programma manager CELTH & senior onderzoeker aan het European Tourism Futures Institute van de NHL Stenden Hogeschool: "Lake Toba is een gebied dat veel potentie heeft om een duurzame toeristische bestemming te worden. Een prachtig meer, schitterende natuur en een interessante ontstaansgeschiedenis. En het is er voor Indonesiërs relatief koel, een groot voordeel wanneer je uit het warme Jakarta komt.” Bij de ontwikkeling van Lake Toba zijn er een aantal fasen, vertelt Guido Aerts, programmamanager namens Breda University of Applied Sciences (BUAS) bij CELTH. "De eerste fase is de aanleg en verbetering van de infrastructuur (o.a. upgrade vliegveld, verbetering wegeninfrastructuur, aanleg snelweg Medan-Toba) zodat het gebied fysiek beter wordt ontsloten. Inmiddels zijn daar flinke stappen in gemaakt. De volgende, tweede fase, is om in het gebied het ‘human capital’ te gaan ontwikkelen. Dat betekent de mensen ter plekke klaar te maken om in het toerisme werkzaam te worden. En daarbij zijn wij als CELTH in beeld gekomen om hen daarbij te helpen.” 

Doelgroep vaststellen: internationaal of inwoners van Jakarta?

Als kick-off organiseerde CELTH in maart 2020 een workshop met circa twintig belanghebbenden (o.a. toeristische ondernemers, burgers, overheidsfunctionarissen, belangengroepen, toeristenbureaus en onderwijsinstellingen). Doel was om scenario’s voor 2030 te ontwikkelen en een inventaris te maken van lokale behoeften met betrekking tot trainingen, cursussen en vaardigheden, nodig voor de ontwikkeling van duurzaam toerisme. 

Bij de workshop werden vier toekomstscenario’s gepresenteerd als startpunt voor de discussie: 1. Bali 2.0. 2. Indonesië eerst. 3 Costa Rica van het Oosten. 4. Gezinsvakantie. Heslinga: "Bij het opstellen van de toekomstscenario’s hebben we de belangrijkste fundamentele onzekerheden als uitgangspunt genomen. Ten eerste: wat is de doelgroep? Richt je je op ‘domestic tourism’, dus op Indonesië zelf. Of richt je je op internationaal toerisme met rijke buitenlanders. En ten tweede: ga je voor massatoerisme of voor niche-toerisme? Massa en Internationaal levert ‘Bali 2.0’ op; Niche en Internationaal – toeristen die komen voor kleinschaligheid, duurzaamheid en natuur – levert ‘Oosters Costa Rica’ op; Massa en Indonesië –mensen uit Jakarta die bij Lake Toba een weekeind willen afkoelen – levert ‘Indonesië eerst’ op; en Niche en Indonesië levert ‘Gezinsvakantie’ op.” 


Groepsfoto met alle lokale deelnemers na afloop van de multi-stakeholder scenariosessie in Tuk Tuk, Lake Toba.

Oosters Costa Rica

Bij de workshop was er vrijwel complete overeenstemming dat ‘Bali 2.0’ bij Lake Toba geen optie was. De voorkeur ging uit naar ‘Oosters Costa Rica’ en in mindere mate naar ‘Gezinsvakantie’. Heslinga: "Je hebt het dan dus over twee niche-scenario’s, die zich kenmerken door kleinschaligheid. Daarbij zou je bijvoorbeeld kunnen beginnen met je eerst richten op lokale toeristen – scenario 4 – en later uitbreiden naar internationale toeristen – scenario 3. Als CELTH hebben we geen voorkeur, we zijn procesbegeleider. Daarbij wijzen we wel op welke implicaties en gevolgen horen bij de keuze voor een bepaald scenario.” 

De workshop levert ook een inventarisatie van de behoeften op. Aerts: "Je hebt het dan in brede zin over hospitality skills. Daarbij hebben we een framework gepresenteerd, de Next Tourism Generation Skills, dat in Europa wordt uitgeprobeerd en waar BUAS ook bij betrokken is. Daarbij wordt een onderscheid gemaakt tussen ‘social’, ‘green’ en ‘digital’ skills. Vervolgens wordt geïnventariseerd wat er al gebeurt, waar landen naartoe willen en welke skills daarvoor nog ontbreken en dus ontwikkeld moeten worden. En er wordt een roadmap opgesteld om daar te komen: 1. Vormen ‘coalition of the willing. 2. Identificeren competenties. 3. Gap analysis. Bij Lake Toba hebben we deze aanpak niet gekopieerd, maar er een ‘Toba-specifieke’ versie van gemaakt met wel de skills-indeling van social, green en digital.”

Lake Toba
Lake Toba is een kratermeer op het Indonesische eiland Sumatra. Het meer is ontstaan als gevolg van een reusachtige vulkaanuitbarsting zo’n 70.000-75.000 jaar geleden. Het meer is ongeveer 100 kilometer lang en 31 kilometer breed. Het is hiermee het grootste meer in Zuidoost-Azië. In het Tobameer ligt het schiereiland Samosir, dat ongeveer 46 bij 21 kilometer meet. Het wordt bewoond door de Toba Batak.


1. De overige negen ‘nieuwe Bali’s’ zijn: Duizend Eilanden, Kaap Lesung, Borobudurtempel, Bromovulkaan, Zuid-Lombok, Belitung, Flores, Wakatobi en Morotai.
Trefwoorden: duurzaam toerisme, Indonesië

CELTH



||| Nieuws |||

03/09/26
Venlo wint Red Dot Award voor nieuwe merkidentiteit
Het nieuwe merk van Venlo, in december 2025 gelanceerd, heeft een Red Dot Award gewonnen. De internationale vakjury van de Red Dot Award kende de prijs toe aan het beeldmerk en de visuele huisstijl van Venlo.
03/09/26
Exclusief voor leden
Toverland grootste Halloween experience van Europa?
Toverland claimt de grootste Halloween experience te zijn in Europa in 2026. Het bedrijf sluit het zomerseizoen af maar is al bezig met de voorbereidingen op de herfst met de Halloween periode. The Maze wordt de nieuwe Halloween attractie.
03/09/26
Exclusief voor leden
Online groothandel Compliment.nl wordt Foods & Goods
Online groothandel groeit 30 procent en gaat verder als Foods & Goods, met de ambitie om binnen vijf jaar dé online groothandel voor zakelijke klanten te worden.
03/09/26
Exclusief voor leden
Versoepeling EU-ETS: Fors meer uitstoot, nauwelijks lagere energiekosten
De voorgestelde versoepelingen van de Europese Commissie aan het EU-emissiehandelssysteem (EU-ETS) kunnen tot 2050 leiden tot 33 procent meer CO?-uitstoot in de energie-intensieve industrie, elektriciteitsproductie, scheepvaart en luchtvaart, zo blijkt uit een analyse van het Centraal Planbureau (CPB) en het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL).
01/09/26
BUas-studenten onderzoeken klimaatrisico's in Montenegro van binnenuit
Studenten van de Bachelor of Science Tourism (Breda University of Applied Sciences en Wageningen University & Research) hebben in Montenegro veldonderzoek gedaan naar de gevolgen van klimaatverandering voor het toerisme, en troffen een land in verandering aan. Het onderzoek maakt deel uit van Destination RiskScan, een initiatief van CELTH.
01/09/26
Cruiseschip Splendor drie keer bij RTL
Dit weekend staat Seven Seas Splendor van Regent Seven Seas Cruises®, ’s werelds toonaangevende ultra-luxe cruisemaatschappij, centraal in een nieuwe aflevering van het RTL 4-reisprogramma Let’s Visit.
01/09/26
Ralf Benda (KHN)
Ralf Benda (KHN) "verlaag ondernemerslasten"
28/08/26
Tellers op Groningse doorfietsroutes
Fietsers op de Doorfietsroutes tussen Roden-Groningen en Winsum-Groningen kunnen vanaf nu zien dat hun rit telt. De provincie heeft op beide routes een opvallende digitale fietsenteller laten plaatsen. De tellers houden bij hoeveel fietsers er die week al zijn gepasseerd.

||| Agenda |||

07/09/26 t/m 09-09-26
07/09/26 t/m 09-09-26: Wadnext conference
From 7 to 9 September 2026, WadNext Conference brings together policymakers, destinations,...
14/09/26
14/09/26 t/m 14-09-26: Perspectief 2040: validatiewebinar
Perspectief 2040 krijgt steeds meer vorm. Maar voordat we de volgende stap zetten, wil NBTC toetsen ...
18/09/26
18/09/26 t/m 18-09-26: Kennisdag Waterlinies
Deze nazomer organiseren de Alliantie Zuiderwaterlinie, de Vereniging Nederlandse Vestingsteden, de ...
21/09/26 t/m 23-09-26
21/09/26 t/m 23-09-26: Gastvrij Rotterdam
Gastvrij Rotterdam is dé horeca vakbeurs voor ambitieuze horecaprofessionals in Rotterdam Aho...
22/09/26
22/09/26 t/m 22-09-26: TravDay
TravDay 22 september in De Rijtuigenloods in Amersfoort.Na een geweldige 10e editie in het voorjaar,...