Geplaatst op: 24-10-2018
Auteur: Irene van Helden & Sofie Sergant
DSiN

Handvatten voor een toegankelijk congres

Het organiseren van een welkome plek

Handvatten voor een toegankelijk congres

Het zo goed mogelijk doen is altijd het uitgangspunt als je een event of congres wilt organiseren. Met een waslijst aan to do’s gaat een organisator van start: van locatie vastleggen en programmeren tot sponsoring regelen. Kortom genoeg activiteiten om mee aan de slag te gaan. Wat vaak pas in een later stadium aan bod komt is de toegankelijkheid waarborgen voor alle deelnemers. Maar wat te doen als blijkt dat de schrijftolken zijn volgeboekt, er geen rechtstreekse vlucht meer gereserveerd kan worden voor een Amerikaanse hoofdspreker in rolstoel?


Dit artikel is eerder verschenen in Uncover waar docenten en onderzoekers van de Breda University of Applied Sciences in twintig verschillende bijdragen de festivalisering van de samenleving beschouwen. De diversiteit in de eventssector wordt steeds vanuit een ander perspectief aangevlogen zoals events & meaningful experiences, events & placemaking, events & wetgeving, events & change en events & international network. Uncover is voor slechts € 10 (ex. BTW en verzendkosten) te bestellen via de webshop van NRIT Media.


In 2017 organiseerde Stichting Disability Studies in Nederland voor de 3e keer het Internationale Disability Studies Congres ‘The Art of Belonging’ in Amsterdam. Een driedaags wetenschappelijk congres met een grote verbinding met de praktijk. Dat er een grote diversiteit aan (inter)nationale bezoekers zou komen (wetenschappelijk en niet-wetenschappelijk, met of zonder beperking) was bekend. En lerende uit de ervaringen van voorafgaande congressen, werd vanaf dag één de vraag gesteld "Wat hebben bezoekers op het congres nodig om optimaal van dezelfde faciliteiten en programmering gebruik te kunnen maken?”


Stichting Disability Studies in Nederland (DSiN) werkt aan onderwijs, kennisdeling en onderzoek. Het organiseren van toegankelijke congressen is een belangrijke opdracht voor DSIN omdat dit de drie pijlers doorkruist en verbindt. Naar aanleiding van het 3e internationale congres ‘The Art of Belonging’ in 2017 publiceert DSiN op basis van eigen ervaringen en ontvangen evaluaties tips en ideeën om een congres zo inclusief en welkom mogelijk te maken.

Inclusief programma
Cruciaal bij dit congres was de aanwezigheid van een inclusief programma, niet als ‘randprogramma’ maar in de kern van het congres waar het zichtbaar, tastbaar en bruikbaar is voor iedereen. Sofie Sergeant, medeorganisator & DSiN onderwijscoördinator bedacht een programma bestaande uit culturele activiteiten zoals een expositie, film, stand-up comedy, muziekoptredens, een tekenlaboratorium en interactieve workshops. Voor iedereen die daar behoefte aan had was er een support-bar die zorgde voor daadkrachtige en toch geruisloze ondersteuning. De support-bar was een plek waar mensen met vragen konden komen, konden uitrusten of elkaar konden ontmoeten.


Vanuit de support-bar werden fluistertolken, gebarentolken, schrijftolken ingezet en ook ‘vliegende keeps’ die de weg wezen op het congres of mensen begeleiden van en naar het station. In het congresboek was er aandacht voor zowel beeld als taal om het voor iedereen zo begrijpelijk mogelijk te maken en werd er gebruikt gemaakt van iconen ter verduidelijking van thema’s.


Tips voor een toegankelijk congres*

Sofie Sergeant schreef voor de DSiN website een online handleiding met tips en ideeën om een congres zo inclusief en welkom mogelijk te maken. De aanbevelingen zijn ingedeeld in tien thema’s (onder andere sfeer, team, ode aan diversiteit en het VN Verdrag voor mensen met een beperking). De thema's zijn tot stand gekomen op basis van literatuur, eigen ervaringen en ontvangen evaluaties, tips en ideeën van bezoekers.


Enkele handvatten voor het organiseren van een toegankelijk congres zijn:

  • Organiseer het congres op een plek waar de fysieke toegankelijkheid al gewaarborgd is want dit is het fundament waar je alles op bouwt (zoals ruime liften, toegankelijk toilet, drempelloze & traploze zalen, rustruimtes)
  • Zorg dat je samenwerkt met mensen met een beperking in elke fase van het proces van de congresorganisatie (voorbereiding, coördinatie, op het podium, in het publiek, bij de evaluatie)
  • Moedig sprekers aan om heldere taal te hanteren en andere vormen van presentaties aan te bieden zoals filmmateriaal, workshops, kunst
  • Denk samen na over hoe de ervaringskennis van mensen met een beperking het publiek kan bereiken
  • Ga uit van diversiteit in het publiek: we hebben allemaal andere leerstijlen (we leren via luisteren en kijken, maar ook door te bewegen, door te ervaren, door te doen, door te proeven, door te ruiken, door te beleven, door samen te werken, …)
  • Denk aan de veiligheid van alle aanwezigen op je event
  • Organiseer een support-bar in nauwe samenwerking met mensen met een beperking.


Bronnen:

https://disabilitystudies.nl/toegankelijk-congres


Auteurs:

Irene van Helden is werkzaam als project- en communicatiecoördinator bij DSiN en organisator van DS congressen & DS bij de Lunch Lezingen.
Sofie Sergeant is onderwijscoördinator bij DSiN en werkt aan haar promotie over participatieve & creatieve onderzoeksmethodieken. Zij geeft trainingen & lezingen over inclusief onderzoek.

Trefwoorden: congressen, evenementen, inclusiviteit

CELTH



||| Nieuws |||

20/02/26
Twee krachtige perspectieven op de toekomst van toerisme
Het Trendcongres Toerisme & Vrijetijd 2026 maakt vandaag de twee keynote-sprekers bekend die het congres op 2 april openen: Signe Jungersted (Group NAO) en Kees Klomp (lector Betekeniseconomie). Beide sprekers benaderen de toekomst van toerisme vanuit een ander systeem, maar delen dezelfde boodschap: de visitor economy beweegt een kantelpunt binnen, en vraagt om nieuw denken, nieuwe waarden en nieuwe vormen van bestuurlijke en maatschappelijke samenwerking.
20/02/26
Meertalige bezoekerservaringen
Nederland ontvangt jaarlijks een groeiende internationale bezoekersstroom, waardoor musea, attractieparken en andere leisure-organisaties steeds vaker investeren in meertalige bezoekerscommunicatie. Daarbij speelt digitale toegankelijkheid een steeds grotere rol, mede door toenemende aandacht voor WCAG 2.1-richtlijnen binnen de sector.
20/02/26
Grootste indoorsportpretpark van Europa opent in Nieuwegein
Sparkx, het snelgroeiende Belgische sportpretparkconcept, vestigt zich eind 2026 in Nieuwegein. Met 7.500 vierkante meter wordt het nieuwe park in De Beursfabriek direct het grootste indoorsportpretpark van Europa. Bezoekers kunnen er kennismaken met zo’n vijftig klassieke, innovatieve en virtuele sporten — van basketbal tot een wingsuitvlucht.
19/02/26
GeoFort opent interactieve AI tentoonstelling met Bas Haring
Toekomstmuseum GeoFort opent vrijdag 20 februari een nieuwe interactieve tentoonstelling over kunstmatige intelligentie (AI). De aftrap wordt verricht door wetenschapper, schrijver en filosoof Bas Haring, die bekendstaat om zijn vermogen om complexe technologie begrijpelijk te maken voor een breed publiek.
18/02/26
Airbnb introduceert ‘Nu boeken, later betalen’ voor Nederlandse reizigers
Airbnb lanceert een nieuwe betalingsoptie voor Nederlandse gasten die wereldwijd verblijven boeken. Met de functie ‘Nu boeken, later betalen’ kunnen reizigers hun accommodatie alvast vastleggen zonder direct af te rekenen. De optie is beschikbaar bij in aanmerking komende accommodaties met gemiddelde of flexibele annuleringsvoorwaarden en moet zorgen voor meer flexibiliteit voor gasten én meer boekingskansen voor hosts.
17/02/26
Zeeuws toerisme krimpt: 5% minder overnachtingen in 2025
Zeeland trok in 2025 minder verblijfstoeristen en zij verbleven bovendien korter. Als gevolg daarvan daalde het aantal overnachtingen met 5%, terwijl landelijk een stijging van 2% is waargenomen. Dat blijkt uit voorlopige cijfers van het CBS over 2025, die door HZ Kenniscentrum Kusttoerisme zijn geanalyseerd voor Zeeland.  
17/02/26
Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen draagt Vierdaagsebed over aan jonge onderneemster Jet Beers
Vierdaagsebed, het platform dat al meer dan twintig jaar wandelaars van de Nijmeegse Vierdaagse koppelt aan gastvrije logeeradressen, krijgt een nieuwe toekomst. Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen (TVAN) draagt het initiatief over aan de jonge onderneemster Jet Beers, die het platform met veel energie voortzet. Daarmee blijft Vierdaagsebed tóch behouden, ondanks de eerdere aankondiging dat TVAN ermee zou stoppen.
17/02/26
Duurzaamheid groeit: meer dan 850 vrijetijdsbestemmingen in Nederland officieel gecertificeerd
Steeds meer Nederlandse toeristische en vrijetijdsbestemmingen kiezen zichtbaar voor duurzaamheid. Ruim 850 locaties — van hotels en parken tot campings, wellness en zelfs bibliotheken — voldoen inmiddels aan de strenge eisen van Green Key en Duurzaam Gastvrij, de toonaangevende keurmerken in de sector.

||| Agenda |||

24/02/26
24/02/26 t/m 24-02-26: Tourism skills: getting this right matters
The European tourism sector faces a simple reality:without the right skills, growth is not sustainab...
09/03/26
09/03/26 t/m 09-03-26: Nationaal Congres Evenementen 9 maart 2026
11? NCE is in Zandvoort op 9 maart 2026. De gemeente heeft zich, in samenwerking Zandvoort Marketing...
10/03/26
10/03/26 t/m 10-03-26: Opendeurdag Experience Factory Antwerpen; Europa’s grootste Indoor FEC Attractie
Primeur Langste E-Kart circuit van Europa en TimeMissionDatum: dinsdag 10 maart 2026Locatie: Michiga...
02/04/26
02/04/26 t/m 02-04-26: Trendcongres Toerisme 2026
Het Trendcongres Toerisme 2026 is op donderdag 2 april 2026 bij Saxion Hogeschool in Deventer. De ed...
22/04/26 t/m 23-04-26
22/04/26 t/m 23-04-26: Independent Hotel Show Amsterdam
A firm fixture in the calendar of independent hoteliers and industry professionals alike, the show p...