Rabobank: Recessie in eurozone is voorbij

Terwijl in de opkomende markten sprake is van een lichte groeivertraging trekt de economische groei in de VS, VK en Japan aan. In het eurogebied kwam de recessie in het 2e kwartaal na anderhalf jaar ten einde. Nederland blijft vooralsnog iets achter bij deze positieve ontwikkeling. Toch is de verwachting dat ook Nederland in de tweede helft van 2013 de recessie achter zich laat, vooral op grond van een aantrekkende export. De sector Horeca en Recreatie zal in 2014 nog niet profiteren van het herstel. Dat schrijft Rabobank in haar nieuwste sectorprognoses voor 2014.



Internationale handel trekt Nederland uit recessie
De Nederlandse economie drijft in deze fase van de conjunctuur sterk op de internationale handel. Stemmingsindicatoren wijzen op een versnelling van de economische groei bij onze belangrijkste handelspartners. Hierdoor kan het Nederlandse exportvolume volgend jaar sterk aantrekken (+5%). Het invoervolume neemt met 4,5% toe. Belangrijk is dat niet alleen de wederuitvoer bijdraagt aan de totale exportgroei, maar ook de binnenlands geproduceerde uitvoer meer gaat bijdragen.

Consumptie nog steeds zorgenkind
Het volume van de particuliere consumptie ligt ruim onder het niveau van begin 2008. Dit jaar zal het reëel beschikbaar inkomen van huishoudens net als in 2012 afnemen door dalende reële lonen, een daling van de werkgelegenheid en hogere directe belastingen. Volgend jaar zullen deze factoren eveneens een drukkend effect hebben op het reëel beschikbaar inkomen, maar de impact zal minder groot zijn. Na een verwachte krimp van 2% in 2013 daalt het particuliere consumptievolume in 2014 met 1½%. De zwakke binnenlandse dynamiek remt ook de private investeringen (bedrijfsinvesteringen en investeringen in woningen). Naar verwachting neemt het investeringsvolume volgend jaar met ¼% toe. Omdat 70% van de economische activiteit nog altijd bepaald wordt door de binnenlandse bestedingen kan er per saldo vooralsnog geen sprake zijn van een krachtig economisch herstel. Voor volgend jaar wordt mede daarom een nulgroei voorzien. De verschillen tussen de sectoren zijn evenwel groot.

Sector Horeca & Recreatie nog niet uit dal
De sector Horeca & Recreatie ondervindt al enige jaren hinder van de laagconjunctuur in ons land. Zowel de consument als het bedrijfsleven is kritisch ten aanzien van haar uitgaven. Voor 2014 zal dit niet anders zijn waardoor de vraag in de gehele sector licht zal dalen. Tegelijkertijd is het aanbod in nagenoeg alle branches substantieel gestegen, waarbij er ook sprake is van toenemende concurrentie door branchevreemde partijen. Denk aan supermarkten die restaurants openen of particulieren die een kamer verhuren. Internettransparantie in combinatie met een verzadigde markt leiden tot stevige prijsconcurrentie en rendementen die onder druk blijven staan. Positief is dat de consument steeds vaker kiest voor een vakantie of dagje uit in eigen land. Ook het aantal buitenlandse toeristen dat Nederland aandoet groeit jaar op jaar. Voor met name de aanbieders van logies of dagrecreatie is dit goed nieuws. Ondernemers moeten blijven vernieuwen om voldoende onderscheidend te zijn. Het continue creëren van beleving in combinatie met een scherpe pricing en dus kostenbeheersing, is essentieel om in deze dynamische sector overeind te blijven. Samenwerkingsverbanden op het gebied van inkoop, promotie en arrangementen tussen ondernemingen die complementaire diensten leveren, bewijzen inmiddels hun waarde.