Geplaatst op: 01-04-2016
Auteur: Han Verheijden

Wordt cultuurtoerisme bedreigd?

Wordt cultuurtoerisme bedreigd?
Travelling man Deep Allum. Fotograaf: Steve Rainwater

Naast mijn werk als lector en adviseur ben ik ook actief als vrijwilliger. PUM (een initiatief van VNO/NCW) zendt mij regelmatig uit naar ontwikkelingslanden om er het management van toeristische bedrijven strategisch en operationeel te ondersteunen. Ik doe dat met groot plezier, maar afgelopen januari werd ik tijdens een project in Zambia opgeschrikt door de dood van een collega in Burkina Fasso. Op klaarlichte dag werd hij doodgeschoten door terroristen in een stadscafé. Dat zette mij aan het denken over de toekomst van het reizen.


Bij reizen (zowel toeristisch als zakelijk) vinden we het interessant om in aanraking te komen met andere culturen. Denk aan bijvoorbeeld de Arabische of Afrikaanse gemeenschappen. Reizen is voor velen een soort ‘interactief filmbezoek’. Je ziet van alles, je bent er (in tegenstelling tot in de bioscoop) zelf bij en juist dat laatste maakt het spannend. Vaag beseffen we dat die interactie heel vrijblijvend is. Het is en blijft entertainment, of op zijn best edutainment. Je hoeft je niet te committeren aan andere gewoonten of leefstijlen. Nadat je het allemaal hebt beleefd, vertrek je naar huis en wordt de reis niet meer dan een mooie herinnering.


Maar de wereld verandert en de vreemde culturen wachten onze komst niet meer af, maar komen naar ons toe. Miljoenen vluchtelingen vertrekken naar Europa. Zij reizen minder comfortabel dan wij, maar hun motief is zeker niet vrijblijvend. Voor hen wordt de reisbestemming een nieuw thuis. Daarmee worden wij nu veel indringender geconfronteerd met diezelfde culturen. Die cultuur, die tijdens de vakantie nog zo spannend was, is plots heel bedreigend. Wat mijn PUM-collega is overkomen, staat niet op zichzelf. Het verslag van de gebeurtenissen in de oudejaarsnacht in Keulen gaat de hele wereld over. Andere culturen blijken plots andere waarden te hebben en we kunnen niet langer hierover onze schouders ophalen.

Wat betekenen deze ontwikkelingen voor ons reisgedrag? Natuurlijk weet iedereen dat oorlog en onrust toeristen afschrikken. De recente gebeurtenissen raken direct de belangen van bijvoorbeeld Egypte, het Midden-Oosten, Indonesië, Turkije en zelfs Parijs (!). Of kijk naar Afrikaanse landen met burgeroorlogen of raciale en religieuze conflicten. Hoe zal het toerisme, als gevolg van dat geweld, zich ontwikkelen in Kenia, Zuid-Afrika of Zimbabwe? Om van landen als Sierra Leone en Somalië maar niet te spreken.


Maar nieuw en in mijn visie potentieel bedreigender is de weerzin die westerlingen wel eens zouden kunnen gaan krijgen tegen vreemde culturen. In eigen land is de interactie met een vreemde cultuur immers geen boeiende vrijetijdsbesteding, maar een bedreiging voor de eigen welvaart en levensstijl. We merken heel concreet (soms aan den lijve) dat voor veel culturen homoseksualiteit een taboe is, dat (ook in Nederland!) vrouwen stelselmatig worden onderdrukt en geweld soms wordt verheerlijkt. Als het dichterbij komt, is de in de reisgidsen fraai beschreven ‘exotische levensstijl’ plots onaantrekkelijk en wordt reizen een anticlimax. Mensen zouden wel eens en hekel aan cultuurreizen kunnen gaan krijgen. En dat heeft gevolgen voor onze hele sector.


Ik ben benieuwd hoe trendwatchers deze analyse duiden? Of laat u uw reactie aan ons horen!


Han Verheijden

Han Verheijden ontwikkelt en toetst concepten in de vrijetijdseconomie. Hij biedt opdrachtgevers een frisse, nuchtere kijk op een businessplan. info@hanverheijden.nl
Trefwoorden: cultuur, reizen, vrije tijd

||| Twitter |||

||| Nieuws |||

25/11/22
Holidayguru.nl wint award voor Beste Website van het Jaar 2022 in categorie Reizen
Dit jaar is de award voor Beste Website van het Jaar 2022 in de categorie Reizen gewonnen door Holidayguru.
23/11/22
EuroParcs lanceert nieuwe televisiecampagne
‘Je hebt ‘t gevonden’ wordt de nieuwe slogan van EuroParcs in de commercial die vanaf deze week te zien zal zijn op televisie.
21/11/22
Exclusief voor leden
Booking.com verbetert Duurzaam Reizen-programma met footprint over luchtvaart
Booking.com voegt productfuncties toe aan het Duurzaam Reizen-programma. Het programma is een jaar geleden gestart zodat consumenten bewustere keuzes kunnen maken voor hun reis. Onder meer is een filter toegevoegd over de belasting van vliegreizen naar het vakantiehuis. Als vernieuwing zijn ook drie niveaus gemaakt in het programma.
16/11/22
Vakantieparken op de vingers getikt door ACM over prijsweergave
Acht grote aanbieders van vakantiehuizen vermelden nu de prijzen inclusief alle verplichte bijkomende kosten. Na onderzoek van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) hebben zij hun prijsweergave aangepast. Niet overal waren verplichte kosten zoals schoonmaakkosten, bedlinnen en toeristenbelasting in de prijs opgenomen. Dat mag niet.
15/11/22
Exclusief voor leden
FlixBus noteert recordaantal passagiers in de zomer van 2022
FlixBus meldt een recordaantal van meer dan 34 miljoen passagiers in het zomerseizoen (Q2/Q3 van 2022) in de 39 landen waar zij actief is. Het aantal passagiers ligt zelfs boven het niveau van vóór de pandemie.
15/11/22
Exclusief voor leden
Nederland volgend jaar in recessie, omzet vrijetijdssector -1%
ABN AMRO verwacht dat Nederland volgend jaar in een lichte recessie terecht komt. Dat heeft ook gevolgen voor de leisure die in totaliteit met 1% zal krimpen. En dat na een jaar waar ondernemers hun omzet flink zagen stijgen door een forse inhaalvraag. Maar ook een jaar waar de kosten flink toenamen. Daarnaast krijgen ondernemers ook te maken met een veranderend bestedingsgedrag van consumenten die vanwege fors stijgende prijzen hun koopkracht zien afnemen. Dat schrijven leisure-experts van ABN AMRO in hun nieuwste Sectorprognose Leisure die daarin per deelsector hun omzetverwachting uitspreken.
13/11/22
Veel plannen voor buitenlandse stedentrips
De helft van de Nederlanders is van plan om de komende drie jaar op stedentrip te gaan. Toeristische hotspots als Barcelona, Londen en New York zijn het meest in trek maar tegelijkertijd groeit de belangstelling voor minder bekende steden. Naar dichtbij bestemmingen gaat men bij voorkeur met de auto; op enige afstand gevolgd door trein en vliegtuig.
10/11/22
Campercontact introduceert boeken en betalen
Campercontact, het internationale platform voor ruim een miljoen camperaars integreert een slimme bo...