PD-traject Peter van der Aalst sluit aan praktijk 013

Volgens Frens Frijns, directeur-bestuurder van het Tilburgse poppodium 013, kwam het PD-traject van Peter van der Aalst op het juiste moment. "Van der Aalst doet onderzoek naar het belang van urban culture in de maatschappij. Tegelijkertijd doen wij ook meer op dat gebied omdat de maatschappij daar behoefte aan heeft.” Hij is enthousiast over de samenwerking: "Het is mooi dat we vanuit de praktijk kunnen samenwerken met een slimme man als Van der Aalst die in zijn PD-onderzoek verdiepend bezig is.”

Tekst: Peter Bekkering en Ton Vermeulen

Frens Frijns is directeur-bestuurder van het Tilburgse poppodium 013. Hij is al 34 jaar actief in de culturele sector. Hij begon zijn professionele carrière in 1993 bij een ander poppodium, De Effenaar in Eindhoven. Daar leerde hij Peter van der Aalst kennen, de PD-kandidaat in het domein Leisure, Tourism & Hospitality waarvoor hij nu optreedt als werkveldpartner. "Ik was daar nachtprogrammeur, Peter de marketingmanager.” Ook met het onderwerp van het PD-onderzoek – urban culture – heeft hij affiniteit: "Ik heb in 2014 WOO HAH! opgezet, het grootste hiphop festival van de EU. Hiphop is een belangrijke vaandeldrager van urban culture. Bij WOO HAH! hing dat ook samen met activiteiten als breakdancen en skaten.”

"Het doel is vooral sociaal: nieuwe doelgroepen bereiken en jongeren in hun kracht zetten.”

013, een stichting met een kleine gemeentelijke subsidie, is de grootste popzaal met een eigen programmering in Nederland. Het organiseert circa 400 concerten jaarlijks en trekt ongeveer 400.000 bezoekers per jaar. 013 heeft twee zalen, een met een capaciteit van 3.000 en een van 700. Samen met de Melkweg in Amsterdam is 013 hét hiphop-podium van Nederland.

Urban culture

013 doet inmiddels veel meer dan alleen het programmeren van muziekevenementen binnen de muren van de Tilburgse poptempel. "Sinds corona zijn we gaan nadenken over de betekenis van 013 voor de maatschappij. Tijdens corona konden we geen concerten organiseren. Daarom zijn we andere dingen gaan doen zoals de buurt opruimen en taarten bakken voor zorgmedewerkers. Verder zijn we aan de slag gegaan met duurzaamheid. Onder meer met een statiegeldsysteem voor bekers, dat we koppelden aan goede doelen.” Inmiddels is 013 nog een stap verder en hebben ze een sociaal programmeur in dienst. "Die gaat op een andere manier programmeren, namelijk met, in en voor de stad. Het doel daarbij is vooral sociaal: nieuwe doelgroepen bereiken en jongeren in hun kracht zetten. Op die manier krijgt 013 als A-merk voor de stad een nieuwe dimensie. Daarbij kunnen we, als het grote 013 met de stoere concerten, bij jongeren weer andere dingen bereiken. Het past ook in een groter plaatje, waarbij we enerzijds een plek hebben in de klassieke top-down muziekindustrie en daarvan moeten leven en anderzijds recht willen doen aan de plek die we hebben in de maatschappij. Tussen die twee zaken, waarbij er soms een spanningsveld is, proberen we een evenwicht te vinden.”

Verdieping dankzij PD-onderzoek

In het PD-onderzoek kijkt Van der Aalst hoe urban culture kan bijdragen aan de ontwikkeling van toekomstbestendige steden. Frijns: "Daarbij vind ik vooral de rol van stedelijke creatievelingen en jongeren erg boeiend. Daarom is het interessant om Van der Aalst te ondersteunen en om te kijken hoe we zijn onderzoek van nut kunnen laten zijn voor 013 en hem de experimenteerruimte kunnen bieden.” 013 wil naast het poppodium ook maatschappelijk relevant zijn. "Voor dat laatste is het mooi dat we kunnen samenwerken met een slimme man als Van der Aalst die in zijn PD-onderzoek verdiepend bezig is. Wij kunnen daarvan leren en op een veel meer wetenschappelijk aangetoonde basis onze activiteiten vorm geven.”

"In feite gaan we samen op een avontuur waarbij we nog niet weten waar het toe leidt.”

In de eerste periode van zijn PD-traject heeft Van der Aalst zich vooral beziggehouden met deskstudy, interviews en onderzoek. Frijns: "Nu begint hij aan zijn ‘action’-fase en die zijn we samen aan het vormgeven. In die fase gaat hij samenwerken met de sociaal programmeur die uit het jongerenwerk komt. Ook gaat Van Aalst in deze fase samenwerken met R-Newt, de jongerenorganisatie uit Tilburg. Bij dit alles, in elke fase, ben ik de sparringpartner van Van der Aalst. Bij de visie, maar ook bij vormgeving. In feite gaan we samen op een avontuur waarbij we nog niet weten waar het toe leidt.”

Frijns noemt een voorbeeld dat goed in die samenwerking past. "We onderzoeken of we een kleine nachtclub voor 150 mensenbuiten 013 kunnen starten, in het gebouw van jongerenorganisatie R-Newt. Daarmee willen we juist de jonge organiserende makers een nieuw thuis geven. Die makers kunnen in de nachtclub experimenteren en wij kunnen onze kracht daarbij inzetten. Voor Van der Aalst en mij is dat ook urban culture.”

Opbrengsten

Frijns hoopt dat dat avontuur tot verschillende opbrengsten leidt. "Allereerst tot de nachtclub. Daarnaast tot allerlei connecties met nieuwe doelgroepen van 013, die we tot nu toe te weinig bereiken. Een voorbeeld zijn de klassieke schoolfeesten, waarvoor steeds minder belangstelling is. Wij willen onderzoeken of we die nieuw leven in kunnen blazen. Niet met de traditionele lerarenband, maar door jongeren te helpen de feesten zelf te organiseren en hun creativiteit te ontwikkelen. Wij leren daar veel van. Bovendien maken we in een vroeg stadium contact met de jongeren. Een andere nieuwe doelgroep is de queer-community. Wij gaan kortom op een breed terrein investeren en Van der Aalst gaat zijn krachten met ons bundelen. Van der Aalst brengt daarbij het theoretisch kader in met onder meer de theory of change en action learning. Hij leert ons bovendien hoe we dat kunnen inpassen. Van der Aalst heeft onder meer door zijn achtergrond bij De Effenaar een andere connectie met het werkveld dan veel andere mensen op de hogescholen, aldus Frijns. "Hij heeft niet alleen de theorie, maar kent ook de praktijk.”

"De energie die Van der Aalst komt brengen is veel groter dan de energie die het kost om eraan bij te dragen.”

Koppelen aan eigen behoefte

Frijns heeft een advies voor andere werkveldpartners, die overwegen met een PD-kandidaat aan de slag te gaan: "Koppel het PD-traject aan je eigen behoefte. Als je het namelijk met de haren erbij sleept, kost het alleen maar energie. De energie die Van der Aalst komt brengen is veel groter dan de energie die het kost om eraan bij te dragen. Het helpt me bovendien te reflecteren op mijn eigen proces. Ik kan daarom niet anders zeggen: De PD past fantastisch bij onze praktijk.” Dat Van der Aalst en Frijns samen optrekken is voor Frijns geen toeval: "Dingen ontstaan niet voor niets. Van der Aalst doet onderzoek naar het belang van urban culture in de maatschappij. Tegelijkertijd doen wij ook meer op dat gebied omdat de maatschappij daar behoefte aan heeft. Dat kan geen toeval zijn.”

Frens Frijns directeur-bestuurder 013