Wat laat je achter, wat geef je mee en waar kijk je naar uit?

Regelmatig verlaten toonaangevende collega’s hun organisatie. Soms om elders in het gastvrijheidsdomein aan de slag te gaan, soms verlaten ze de sector of gaan op retraite, en weer anderen gaan vooral van hun vrije tijd genieten. Vanwege hun positie of persoonlijkheid hebben ze indruk gemaakt. In de rubriek ‘Wat laat je achter, wat geef je mee en waar kijk je naar uit’ vangen we hun afscheidswoorden.

Wat laat je achter?

"Ik laat een sterk in het gastvrijheidsdomein gepositioneerd Centre of Expertise achter dat echt fungeert als dé aanjager van publiek-private samenwerking rond kennisontwikkeling. Ik kijk ook met gepaste trots naar een sterk en breed team, dat met de uitdagingen van het gastvrijheidsdomein aan de slag is rond een sterke inhoudelijke Agenda Bewuste Bestemmingen, een onderzoeksagenda rond duurzaamheid en projecten rond het thema ‘leisure for a better society’. Daarnaast is CELTH aangesloten, en soms de trekker, bij allerhande netwerken en onderzoekssamenwerkingen. Zo hebben we namens de onderwijs- en kennisinstellingen een zetel in de Landelijke Raad voor Recreatie en Toerisme, trekken we de kennisontwikkeling bij het Hospitality Pact en zijn we een van de partijen in het Data & Development Lab.”

Wat zie je als je hoogtepunten van ruim 7 jaar CELTH?

"Een hoogtepunt is wel dat we met diverse internationale onderzoeken CELTH hebben kunnen profileren en deze toonaangevende onderzoeken op wereldpodia hebben mogen presenteren. Dat begon met de UN Tourism onderzoeken naar overtourism, waar mijn voorganger Hans Dominicus al de basis voor had gelegd. Met deze onderzoeken stonden we mainstage op de ITB en op de Tourism Summit in Seoul. In het rapport worden elf strategieën en 68 maatregelen beschreven die kunnen bijdragen aan het doorgronden en beheersen van de groei van bezoekersaantallen. Dat zorgde er ook voor dat we in Nederland werden gezien als dé partij met kennis die innovatieve methodieken kan ontwikkelen voor actuele uitdagingen. Mede door de inzichten rond overtourism groeide binnen het CELTH-team het inzicht dat er op bestemmingsniveau onvoldoende regie wordt gevoerd op toerisme en dat dáár de oplossing zit. Dat leidde tot de ontwikkeling van de Agenda Bewuste Bestemmingen waardoor we een duidelijk gefocust doel in de onderzoekslijnen kregen die CELTH entameert. Inmiddels zien we dat het ‘bestemmingsdenken’ in Nederland en ook elders in de wereld een stevige voet aan de grond heeft gekregen.”

Laatste onderzoeken die internationaal volop in de belangstelling staan zijn ‘Envisioning Tourism in 2030 and beyond’ en ‘Creating equitable destinations: How to manage and distribute tourism’s value to better serve communities’. Daarmee hebben we CELTH gepositioneerd als toonaangevend expertisecentrum dat oplossingen aanreikt voor de wereldwijde uitdagingen waar toerisme mee te maken heeft.

Een ander hoogtepunt is toch wel dat we het voor elkaar hebben gekregen om leisure, tourism en hospitality toegevoegd te krijgen tot de pilot van de professional doctorate (PD). Omdat toerisme geen topsector is, waren we helemaal niet in het vizier voor dit nieuwe promotietraject aan de hogescholen. We hebben duidelijk kunnen maken dat het echt een wezenlijke sector is met als resultaat dat we in het onderzoeksbeleid van de Vereniging Hogescholen terechtkwamen. Wat dit succes extra waardevol maakt is dat we als CELTH voor de PD veel meer hogescholen in de sector mochten vertegenwoordigen, zeven in plaats van de drie founders van CELTH. Dat zie ik echt wel als een opmaat voor de uitbreiding van CELTH waar mijn opvolgers voor aan de lat staan.

Op de valreep van mijn directeurschap heeft het team nog een zogenaamde SPRONG-subsidie verworven waarmee ze gastvrije transities kunnen aanjagen. De komende acht jaar kunnen ze in vier zogenaamde regionale transitiearena’s op interactieve, ontwerpende en experimenterende wijze werken aan de transitiethema’s klimaatneutraal, brede welvaart, healthy region en regeneratieve gebiedsontwikkeling. Ook hier is de samenwerking breder dan alleen de drie CELTH-hogescholen. De ‘lead’ ligt bij NHL Stenden, en naast BUas en HZ doet ook Inholland mee. Op nationaal niveau zorgt CELTH mede voor kennisdeling en communicatie.”

Wat heeft de Agenda Bewuste Bestemmingen teweeggebracht in het land?

"In de beginjaren was CELTH, wat oneerbiedig gezegd, vooral een projectenmachine en deden we allerlei onderzoeksprojecten die op ons pad kwamen. Met Perspectief 2030 en het onderzoek van de Rli werd duidelijk dat het kennisfundament over leisure, toerisme en hospitality in Nederland te zwak was. We zijn toen wel even zoekende geweest naar onze plek in de kennisinfrastructuur van Nederland. Die kwam in de ontwikkeling van de Agenda Bewuste Bestemmingen. Dat was voor ons echt een licentie om onze plek in het kennisdomein te claimen en hebben ons daarmee duidelijk gepositioneerd ten opzichte van andere kennisclusters. Daarmee zijn wij duidelijk een fundament leverende partij die inzichten levert voor Perspectief 2030. De ABB gaf ook een versnelling aan het bestemmingsdenken en -handelen door de kennis, inzichten en methodieken die we ontwikkelen.”

Wat had je nog graag willen realiseren?

"Wat ik jammer vind is dat je ziet dat er veel in de sector wordt samengewerkt maar uiteindelijk iedereen voor zijn eigen positie gaat. Ik realiseer me dat we daar zelf ook debet aan zijn doordat we CELTH niet hebben kunnen uitbreiden naar meer hogescholen in het domein. Als we de kenniscapaciteiten van al die partijen bij elkaar optellen, dan zitten we zo aan 75 tot 100 fte aan onderzoekers, die met allerlei vraagstukken bezig zijn. Als we die weten te verbinden, dan is daar heel veel winst te behalen. Het wordt echt de opdracht aan mijn opvolgers om die samenwerking te realiseren. Dan breng je heel veel energie bij elkaar onder een soort gemeenschappelijkheid waarbij elke kennisinstelling zijn eigen expertise kan inbrengen.”

Wat zou je met de kennis van nu anders doen?

"Ik had wel wat vaker op reis willen gaan. Ik heb heel veel onderzoekers en lectoren daarin gefaciliteerd, maar had het zelf ook meer moeten doen. Door meer op reis te gaan en in andere landen te kijken hoe ze toerisme ervaren, krijg je meer voeling hoe toerisme beleefd wordt en wat de waarde ervan is. Ik denk dat we veel meer bestemmingen wereldwijd kunnen helpen met onze inzichten rond bestemmingen. Samen met PUM, Nuffic en de Nederlandse ambassade in Jakarta hebben we de Indonesische overheid in diverse regio’s kunnen adviseren over toeristische bestemmingsontwikkeling , waar men vol op inzet. Dat smaakt naar meer!”

Wat geef je mee?

"De sector moet nog serieuzer aan de slag met duurzaamheidsopgaven. We hebben voor de reissector een heel mooi ambitiedocument gemaakt maar als de grote concerns vooral met aandeelhouderswaarde bezig zijn, blijft het tempo te laag. Ik verwacht dat het echt nog wel pijn gaat doen ondanks alle innovaties en goede bedoelingen. We zullen als consument en producent echt bereid moeten zijn dingen op te geven en dat zie ik niet zonder slag of stoot gebeuren.”

Waar kijk je naar uit?

"Ik heb een fantastische tijd bij CELTH gehad maar kijk nu erg uit naar de bredere en meer maatschappelijke context waar ik bij het Netwerk Kennissteden Nederland mee aan de slag mag. Het is echt wel een nieuwe wereld waar ik instap en dat past ook wel bij me. Ik vind het leuk om ergens helemaal fris in te stappen en mezelf weer uit te dagen. En via PUM hoop ik toeristische ondernemers(netwerken) in ontwikkelende economieën te kunnen blijven helpen. Zo blijf ik tóch nog bezig met toeristische ontwikkeling!”&