Geplaatst op: 03-09-2020
Auteur: Marc Gerlings

Veel alternatieve programmering in Open Monumentendag 2020

Veel alternatieve programmering in Open Monumentendag 2020
Open Monumentendag; niet alles is open en veel alternatieve programmering.
De 34ste editie van de BankGiro Loterij Open Monumentendag wordt een bijzondere. In het weekend van 12 en 13 september openen veel monumenten fysiek of digitaal hun deuren. Dit jaar met meer alternatieve programmeringen dan ooit, zoals fiets- en wandeltochten, audiotours, 3D-experiences, virtuele tours, films en games. Zo kom je dit jaar digitaal op plekken die zelfs niet toegankelijk zijn bij een ‘normale’ Open Monumentendag! Enkele steden kiezen er voor om géén openstellingen te bieden. Hieronder de highlights uit alle provincies.

De organisatie geeft het publiek een waarschuwing: 'Belangrijk is om dit jaar voorbereid op pad te gaan. Kijk op www.openmonumentendag.nl wat er in de eigen omgeving te doen is en reserveer waar nodig vooraf. De veiligheid van de bezoekers en betrokken vrijwilligers staat voorop. Wie geen fysiek programma in de nabije omgeving heeft, kan er via de website digitaal op uit. Per monument en activiteit verschilt de openingsdag en -tijd. Er kan onder meer geselecteerd worden op kinderactiviteiten, soort monument, digitale initiatieven en rolstoeltoegankelijke monumenten.'

Een selectie van aanraders per provincie:

Groningen


De stad Groningen organiseert wandelroutes langs leermonumenten en een speciale anderhalve meter tour langs plekken die samen het verhaal vertellen van ziekte en gezondheid in Groningen. Andere aanraders zijn het Wall House #2, een icoon voor architectuurliefhebbers, het Universiteitsmuseum, met de tentoonstelling Archeologie van de Toekomst of de ingerichte kamer over Aletta Jacobs, de eerste vrouwelijke student en arts in Nederland en voorvechtster voor vrouwenkiesrecht.

Friesland


Bij het Lycklamahûs vertelt wandeljournalist Fokko Bosker over de geschiedenis en de situering van Beetsterzwaag. In de dorpen Ravenswoud, Appelscha en Appelscha-boven zijn speciaal voor dit weekend een aantal historische wandel- en fietsroutes samengesteld. Woudsend organiseert op zaterdag het Festival ‘Monumenten, Muziek & Meer’ onder andere met muziek, kindertheater en vaartochten met een salonboot. Leeuwarden heeft een mooie wandelroute langs vijf grote panden die verwijzen naar het leven van stadhouder Willem Lodewijk van Nassau-Dillenburg. Het is dit jaar 400 jaar geleden dat deze ‘Friese’ stadhouder in 1620 overleed.

Drenthe


In Coevorden kunnen kinderen een speurtocht doen langs de route van IJzerkoekenoproer. Als afsluiting krijgen ze een prijsje en zijn ze held van de oproer. Videomaker Martijn van Hese heeft tien bijzondere monumenten in De Wolden van binnen en buiten gefilmd om ze ook tijdens corona toegankelijk te maken.

Overijssel


Op het Boerenkerkhof in Enschede wordt een augmented reality app gelanceerd met verhalen van overledenen. In dit bijzondere project verschijnen geluidsfragmenten, foto’s en animaties bij de graven en ontdek je hun bijdrage aan de ontwikkeling van de stad. Oldenzaal host een grote geschiedenis pubquiz die deels online en offline in de Hofkerk plaatsvindt. In Kampen zijn er een aantal monumenten en hun verhalen te beleven via virtuele 360º rondleidingen en films.

Flevoland


Bij het leermonument de Polygoonschool in Almere kun je niet alleen aan de slag met lego, maar ook een speurtocht of rondleiding doen en is er een pop up expo. Een exclusieve Open Monumentendag-boot vaart naar de Floriade Preview, maar ook kun je in Almere terecht voor audiotours en een speciale kinderkijktour. Bezoek in het landschap bij Pampushout de vervreemdende sculptuur van kunstenares Lieke Frielink, aanwezig op zaterdagmiddag.

Gelderland


Doetinchem biedt naast veel digitale monumenten ook de openstelling van de voormalige gevangenis de Kruisberg. Hier komen verschillende verhalen tot leven waaronder die van verzetsvrouw Iet Gerritsen. Apeldoorn heeft een scholenroute ontwikkeld langs maar liefst 31 leermonumenten, waaronder het Gymnasium, dat onder andere als kazerne voor de Duitse Wehrmacht diende. De Witte Watermolen in Arnhem laat in samenwerking met het Nederlands Watermuseum de werking en historie van de watermolens zien. Nijmegen heeft naast wandel- en fietstochten, een familiepuzzeltocht veel filmpjes, foto’s en verhalen om vanuit huis te bekijken en in Doesburg kan men op schattenjacht met Geocachen. In Zwolle hebben jongeren hebben historische scholen nagebouwd in Minecraft, ontmoet de makers en beleef de gebouwen in 3D.

Utrecht


In Utrecht is na jaren van voorbereidingen en werkzaamheden de singel weer rond. Aan de hand van iconische monumenten langs het water het verhaal van de Utrechtse singel verteld. In het dit jaar geopende Post Utrecht gevestigd in het voormalige postkantoor op de Neude, worden meerdere lezingen gegeven over de restauratie van het pand en een themalezing ‘Leren & Herwaarderen’. Bezoek ook De Ouwe Sjool, waarschijnlijk het oudste gebouw van Spakenburg. Een gebouw dat in de loop van de tijd verschillende functies heeft gehad, van kerk naar school en van fabriekspand tot toonzaal en winkel. Bij Fort Nieuwersluis, dat fungeerde ten tijde van de Koude Oorlog als commandopost voor de Bescherming Bevolking, is een visueel hoorspel en kun je met een gids op pad. Beluister in Nieuwegein via een smartphone welke roerige geschiedenis kasteel Rijnhuizen kent en wat er allemaal in Fort Jutphaas gebeurd is.

Noord-Holland


Amsterdam heeft onder het thema ‘Goed Geschoold’, maar lieft 9 routes uitgestippeld, zoals ‘Teekenambacht’, ‘Joods Cultureel Erfgoed’ en ‘Kennisinstituten’. Een deel van de monumenten op de routes zijn opengesteld. Op de oude begraafplaats in Naarden zijn er rondleidingen en de expositie ‘Leermonument’ en vergeet ook niet het mooie Trompenburgh, waar onlangs 17e eeuwse schilderingen onder de verflagen zijn ontdekt. Schilderijen die praten zie je bij de 3D Polder Experience in Heerhugowaard en woordkunstenaar Luan Buleshkaj verrast in de Bibliotheek van Hilversum. Ga wandelen met Frits Schuster en leer over het bezoek van Monet aan Zaandam in 1871 en het kleuronderzoek naar het blauwe ‘Monethuis’ aan de Hogendijk. Stap gratis in een tijdmachine en bezoek het Teylers Museum, het oudste museum van Nederland of neem een kijkje in het mooie stadhuis van Haarlem.

Zuid-Holland


Rotterdam biedt naast veel openstellingen ook veel fiets en wandelroutes, zoals een rondje scholen-zuid of de verschillende tuindorpwijken. De historische havenloods FENIX uit 1923 wordt helemaal gerestaureerd en is tijdens Open Monumentendag nog één keer te bezoeken. Kijk rond in het Delfshaven van de 17e eeuw via de app TimeTransit of ga mee met een theatrale wandeling van Studio de Bakker op het RDM terrein. Bezoek gratis het onderwijsmuseum in Dordrecht of ontdek het gerenoveerde pompstation in Schiedam met de indrukkende mintgroene machines die ooit de waterdruk regelden. 

Dit jaar zijn er geen openstellingen in Delft en Leiden, maar in Delft is er wel een audiotour met verhalen over monumenten en haar bewoners en in Leiden een digitale wandelroute langs verdwenen en herbestemde schoolgebouwen. 

In Brielle veel leuke theateractiveiten, waaronder de voorstelling Tall Tales, waarbij dans en jongleren worden gemixt tot een verrassende en wervelende choreografie.

Zeeland


In het Fizi theater in Zierikzee kun je de docu over de Tijdgravers bekijken, het werk van de conservatoren van het Koninklijk Zeeuws Genootschap. Of bezoek het Museumhaven Zeeland voor een rondleiding en rondvaart door de havens en de expositie "Schouwen-Duiveland bevrijd”.

Noord-Brabant


Breda lanceert een City Game waarbij spelers op stap gaan en worden uitgedaagd om een mysterie op te lossen met de monumenten en de geschiedenis van de stad hierin de hoofdrol. Beklim in Maashees de Luchtwachttoren, een zeldzaam militair erfgoed uit de Koude Oorlog. Er zijn ook drie luchtmachtofficieren aanwezig met historische radarapparatuur en instructies over vliegtuigherkenning. Sta virtueel op het dak van het Stadhuis in ’s-Hertogenbosch en ontdek de kelder van de Koninklijke Kentalis in Sint-Michielsgestel door middel van 360 graden opnames en bijzondere video’s met mooie verhalen. Kasteel Dussen doet fysiek mee op zondag. Je kunt met gids of op eigen gelegenheid door het kasteel wandelen en een deel van de zolder en één van de torenkamers bezichtigen en ondertussen klinkt er muziek. Het gebied Mariënhage/Domusdela in Eindhoven is een verscholen pareltje. Deze groene oase aan de Dommel is een van de oudste plekken met een rijke historie en gaat terug tot de 12e eeuw.

Limburg


Op het dak van de St. Jan in Maastricht zullen monumentenwachters laten zien hoe een inspectie in zijn werk gaat, het publiek kijkt mee vanaf het Henric van Veldekeplein. De gezusters Bibbers nemen kinderen mee in de geschiedenis van ziekte en gezondheid in Maastricht. Ze gaan aan de slag met een creatieve opdracht waarbij de kinderen zélf hun ideale zorgmonument van de toekomst gaan ontwerpen en schilderen. Ook leuk voor kinderen is de workshop ‘Bouw je eigen mini boomhut’ in Weert. In Roermond ontdek je in de Archeoroute de verhalen achter archeologisch vondsten, met een gids of via de app.

Vorig jaar werd dit evenement bezocht door 1,2 miljoen bezoekers. De grootste cultuurmanifestatie van Nederland heeft de BankGiro Loterij als hoofdsponsor en is mede mogelijk door het Fonds voor Cultuurparticipatie.
Trefwoorden: erfgoed, evenement, cultuur, corona,

||| Blogs |||

06/05/20
Waarom we vooral in onze vrije tijd moeite hebben met de lockdown
We leven inmiddels meer dan 7 weken in een inteligente lockdown. Een ingrijpende maatregel om het Co...
30/03/20
VrijetijdsTrends 2020 en de invloed van Corona: Thuisentertainment, lokalisering, on- en offline, herstel of crisis
Het Coronavirus heeft een grote impact op ons vrijetijdsgedrag. In een paar weken tijd zijn ons gedrag en de VrijetijdTrends 180 graden gedraaid. De vraag is: wat gebeurt er als deze crisis weer op zijn retour is?
26/03/20
De wederopbouw van de vrijetijdssector
Wat gaat de coronacrisis onze sector van almaar meer-meer-meer opleveren? Wat boeit onze gasten in de toekomst nu echt?
13/01/20
Eenzijdige beeldvorming
Met veel bombarie trokken boeren op 4 oktober naar De Haag om te protesteren. Aanleiding voor dit pr...
27/12/19
Wat een nepjaar was het eigenlijk…
Het is december 2019. De maand van oliebollen, pepernoten, kerstbomen, kadostress en koffiedik kijke...

||| Twitter |||

||| Nieuws |||

18/09/20
Exclusief voor leden
Keukenhof verwacht 800.000 bezoekers in 2021
Het park wordt gewoon geplant zoals dat al 71 jaar gebeurt: met 7 miljoen bloembollen waar bezoekers in 2021 van 20 maart tot en met 9 mei van kunnen genieten.
18/09/20
Dwingelderveld is het ‘Stilste gebied van Nederland‘
Het Dwingelderveld in de provincie Drenthe is het ‘Stilste gebied van Nederland’. Dat maakte bos...
17/09/20
Exclusief voor leden
Groninger Museum presenteert eerste kinderbiënnale van Nederland
Het Groninger Museum organiseert van 24 april tot en met 31 oktober 2021 als eerste museum in Nederland een kinderbiënnale
16/09/20
Exclusief voor leden
Eenvijfde Nederlanders loopt corona op in vrijetijdssector
In hoeverre is de vrijetijdsbranche verantwoordelijk voor het oplopend aantal besmettingen? Met de epidemologische rapporten van het RIVM vanaf 1 juli analyseert de redactie van NRIT de situatie.
16/09/20
Nog twee weken om de SLIM-regeling aan te vragen
Mkb-ondernemers kunnen nog tot en met 30 september de SLIM-subsidie aanvragen om loopbaan- en scholingsadviezen voor werknemers te krijgen of een bedrijfsschool op te richten.
11/09/20
Campagnedoel 1 miljoen m2 natuur in 3 weken bereikt
De campagne '1 miljoen m2 natuur' voor de aankoop van percelen land voor nieuwe natuur kende een vli...
10/09/20
Exclusief voor leden
Trend: boten tekort in zomer 2020
De vraag bij verhuurplatform Barqo naar binnenlandse vaarvakanties was dusdanig groot dat 60% van de aanvragen niet geplaatst konden worden vanwege een tekort aan beschikbare boten.
09/09/20
Gastvrij Nederland doet beroep op Tweede Kamer voor betere steunmaatregelen sector
Deze morgen debatteert de Tweede Kamer met staatssecretaris Mona Keijzer van EZK over toerisme. Gastvrij Nederland heeft bij de commissieleden een wensenlijstje neergelegd. Kern is dat zij voor de sterk getroffen sector maatwerk binnen de generieke steunpakketten wil.