Commiezenhut bij Mander hersteld

Een commiezenhut is een onopvallende, gedeeltelijk ondergrondse schuilhut. Dit soort hutten werd in de 19e eeuw gebouwd om zogenoemde commiezen (grenswachters) een schuilplek te bieden. Commiezen waren belast met de grensbewaking en zorgden voor de opsporing van smokkelaars. Vanuit kijkgaten konden de wachters ongezien de grens controleren. Veel commiezenhutten zijn in de loop der tijd verloren gegaan.

Vlakbij het Twentse Mander, aan de grens met Duitsland, bevindt zich een oud grenspad (ook wel commiezenpad genoemd) waarlangs verschillende commiezenhutten hebben gestaan. Vanuit deze hutten moesten grenswachters o.a. tijdens de Tweede Wereldoorlog de smokkel van boter, kaas en vee inperken. Sommige hutten zijn nog tot in de jaren ’70 van de vorige eeuw gebruikt, totdat de Europese douane-unie in 1968 een eind maakte aan de smokkelpraktijken.

Vlakbij de Galgenberg bevindt zich zo’n commiezenhut. De hut is gedeeltelijk ingegraven in een kuil en bestaat uit een geraamte van eikenhout, met daaroverheen heide- en grasplaggen. Zo was de hut ook voor geallieerde luchtaanvallen en Duitse zoeklichten aan de grens moeilijk te zien. De hut verkeerde al lange tijd in slechte staat. Begin dit jaar is de hut hersteld door Landschap Overijssel, met financiële ondersteuning van het Hedwig Carolina Fonds. Door het herstel van de hut blijft de geschiedenis zichtbaar en gaan de smokkelverhalen niet verloren.

Landschap Overijssel wil mensen inspireren om natuur & landschap te beleven en de verwondering prikkelen: waarom ziet ons landschap eruit zoals het eruit ziet? Daartoe is de routeapp ‘wandelen in Overijssel’ ontwikkeld. De routeinformatie gaat niet alleen over flora en fauna in het gebied, maar juist ook streekverhalen en geschiedenis komen aan bod. De commiezenhut bij Mander kom je tegen op de route ‘Mander: bronnen en grafheuvels’ - een route door glooiend heidegebied, met naast de kommiezenhut ook het enige hunebed van Twente en grafheuvels uit de Bronstijd.