Geplaatst op: 01-04-2016
Auteur: Han Verheijden

Wordt cultuurtoerisme bedreigd?

Wordt cultuurtoerisme bedreigd?
Travelling man Deep Allum. Fotograaf: Steve Rainwater

Naast mijn werk als lector en adviseur ben ik ook actief als vrijwilliger. PUM (een initiatief van VNO/NCW) zendt mij regelmatig uit naar ontwikkelingslanden om er het management van toeristische bedrijven strategisch en operationeel te ondersteunen. Ik doe dat met groot plezier, maar afgelopen januari werd ik tijdens een project in Zambia opgeschrikt door de dood van een collega in Burkina Fasso. Op klaarlichte dag werd hij doodgeschoten door terroristen in een stadscafé. Dat zette mij aan het denken over de toekomst van het reizen.


Bij reizen (zowel toeristisch als zakelijk) vinden we het interessant om in aanraking te komen met andere culturen. Denk aan bijvoorbeeld de Arabische of Afrikaanse gemeenschappen. Reizen is voor velen een soort ‘interactief filmbezoek’. Je ziet van alles, je bent er (in tegenstelling tot in de bioscoop) zelf bij en juist dat laatste maakt het spannend. Vaag beseffen we dat die interactie heel vrijblijvend is. Het is en blijft entertainment, of op zijn best edutainment. Je hoeft je niet te committeren aan andere gewoonten of leefstijlen. Nadat je het allemaal hebt beleefd, vertrek je naar huis en wordt de reis niet meer dan een mooie herinnering.


Maar de wereld verandert en de vreemde culturen wachten onze komst niet meer af, maar komen naar ons toe. Miljoenen vluchtelingen vertrekken naar Europa. Zij reizen minder comfortabel dan wij, maar hun motief is zeker niet vrijblijvend. Voor hen wordt de reisbestemming een nieuw thuis. Daarmee worden wij nu veel indringender geconfronteerd met diezelfde culturen. Die cultuur, die tijdens de vakantie nog zo spannend was, is plots heel bedreigend. Wat mijn PUM-collega is overkomen, staat niet op zichzelf. Het verslag van de gebeurtenissen in de oudejaarsnacht in Keulen gaat de hele wereld over. Andere culturen blijken plots andere waarden te hebben en we kunnen niet langer hierover onze schouders ophalen.

Wat betekenen deze ontwikkelingen voor ons reisgedrag? Natuurlijk weet iedereen dat oorlog en onrust toeristen afschrikken. De recente gebeurtenissen raken direct de belangen van bijvoorbeeld Egypte, het Midden-Oosten, Indonesië, Turkije en zelfs Parijs (!). Of kijk naar Afrikaanse landen met burgeroorlogen of raciale en religieuze conflicten. Hoe zal het toerisme, als gevolg van dat geweld, zich ontwikkelen in Kenia, Zuid-Afrika of Zimbabwe? Om van landen als Sierra Leone en Somalië maar niet te spreken.


Maar nieuw en in mijn visie potentieel bedreigender is de weerzin die westerlingen wel eens zouden kunnen gaan krijgen tegen vreemde culturen. In eigen land is de interactie met een vreemde cultuur immers geen boeiende vrijetijdsbesteding, maar een bedreiging voor de eigen welvaart en levensstijl. We merken heel concreet (soms aan den lijve) dat voor veel culturen homoseksualiteit een taboe is, dat (ook in Nederland!) vrouwen stelselmatig worden onderdrukt en geweld soms wordt verheerlijkt. Als het dichterbij komt, is de in de reisgidsen fraai beschreven ‘exotische levensstijl’ plots onaantrekkelijk en wordt reizen een anticlimax. Mensen zouden wel eens en hekel aan cultuurreizen kunnen gaan krijgen. En dat heeft gevolgen voor onze hele sector.


Ik ben benieuwd hoe trendwatchers deze analyse duiden? Of laat u uw reactie aan ons horen!


Han Verheijden

Han Verheijden ontwikkelt en toetst concepten in de vrijetijdseconomie. Hij biedt opdrachtgevers een frisse, nuchtere kijk op een businessplan. info@hanverheijden.nl
Trefwoorden: cultuur, reizen, vrije tijd

||| Twitter |||

||| Nieuws |||

06/12/21
Convious haalt 12 miljoen dollar op voor groei AI-gedreven e-commerce platform
Convious , een op Artificial Intelligence (AI) gebaseerd e-commerce platform voor de vrijetijdsbranche, heeft 12 miljoen dollar heeft opgehaald in een Serie A-financiering geleid door Begin Capital.
02/12/21
Exclusief voor leden
Kasteel Hoensbroek kaapt Museumprijs weg voor Volkenkunde en Amsterdam Museum
Vanmorgen werd Kasteel Hoensbroek, tijdens de live uitzending van Koffietijd, verrast met het nieuws dat het met een overtuigende 41% van de publieksstemmen (27.745 stemmen), de VriendenLoterij Museumprijs 2021 in de wacht heeft gesleept.
02/12/21
Fries Museum biedt meer voor mensen met visuele beperking
Speciaal voor bezoekers met een visuele beperking organiseert het Fries Museum rondleidingen die een nieuw perspectief bieden op de tentoonstellingen Icons en Ferhaal fan Fryslân. Vooral voelen wordt ingezet om de tentoonstelling te beleven.
01/12/21
Johan Moerman is Officier in de Orde van de Oranje-Nassau
Koning Willem-Alexander heeft oud-directeur van Rotterdam Festivals Johan Moerman benoemd tot Officier in de Orde van de Oranje-Nassau.
01/12/21
Exclusief voor leden
Definitief renovatieplan Boijmans levert minder tentoonstellingsmeters op
Het college van B&W van Rotterdam en de directie van Museum Boijmans Van Beuningen hebben met elkaar een definitief renovatieplan voor het museumgebouw vastgesteld. Daarin wordt niet de oorspronkelijk geplande ambitieuze renovatie gerealiseerd. De kosten zijn fors hoger (+19,7%, 44 miljoen euro) dan bij een basisrenovatie, maar lager dan bij de volledige ambitie.
28/11/21
Sector weer op slot, steunmaatregelen aangekondigd
Vrijdagavond heeft het Nederlandse kabinet nieuwe lockdownachtige maatregelen afgekondigd. Nederland gaat de facto om 17:00u op slot om het aantal bewegingen te beperken. Doel is het aantal besmettingen en daaruit voortvloeiende ziekenhuis- en ic-opnames te beperken. En weer is de vrijetijdssector de knop waar het kabinet aan draait. De oude steunmaatregelen worden weer opgetuigd.
24/11/21
Kunstwerk langs A12 trekt aandacht voor Waterliniegebied (met video)
Automobilisten en fietsers zien op het talud langs de A12 bij Houten vast een beeld van een sluis, e...
22/11/21
Bedrijfsleven houdt rekening met verminderde toelevering in 2022
Bijna een kwart (23,9%) van de ondernemers verwacht dat in 2022 verstoringen bij leveranciers het meest invloedrijke gevolg van corona zullen zijn voor hun bedrijf. Ook zijn andere verwachte invloeden van de coronamaatregelen meegenomen in het CBS-onderzoek.