Geplaatst op: 01-04-2016
Auteur: Han Verheijden

Wordt cultuurtoerisme bedreigd?

Wordt cultuurtoerisme bedreigd?
Travelling man Deep Allum. Fotograaf: Steve Rainwater

Naast mijn werk als lector en adviseur ben ik ook actief als vrijwilliger. PUM (een initiatief van VNO/NCW) zendt mij regelmatig uit naar ontwikkelingslanden om er het management van toeristische bedrijven strategisch en operationeel te ondersteunen. Ik doe dat met groot plezier, maar afgelopen januari werd ik tijdens een project in Zambia opgeschrikt door de dood van een collega in Burkina Fasso. Op klaarlichte dag werd hij doodgeschoten door terroristen in een stadscafé. Dat zette mij aan het denken over de toekomst van het reizen.


Bij reizen (zowel toeristisch als zakelijk) vinden we het interessant om in aanraking te komen met andere culturen. Denk aan bijvoorbeeld de Arabische of Afrikaanse gemeenschappen. Reizen is voor velen een soort ‘interactief filmbezoek’. Je ziet van alles, je bent er (in tegenstelling tot in de bioscoop) zelf bij en juist dat laatste maakt het spannend. Vaag beseffen we dat die interactie heel vrijblijvend is. Het is en blijft entertainment, of op zijn best edutainment. Je hoeft je niet te committeren aan andere gewoonten of leefstijlen. Nadat je het allemaal hebt beleefd, vertrek je naar huis en wordt de reis niet meer dan een mooie herinnering.


Maar de wereld verandert en de vreemde culturen wachten onze komst niet meer af, maar komen naar ons toe. Miljoenen vluchtelingen vertrekken naar Europa. Zij reizen minder comfortabel dan wij, maar hun motief is zeker niet vrijblijvend. Voor hen wordt de reisbestemming een nieuw thuis. Daarmee worden wij nu veel indringender geconfronteerd met diezelfde culturen. Die cultuur, die tijdens de vakantie nog zo spannend was, is plots heel bedreigend. Wat mijn PUM-collega is overkomen, staat niet op zichzelf. Het verslag van de gebeurtenissen in de oudejaarsnacht in Keulen gaat de hele wereld over. Andere culturen blijken plots andere waarden te hebben en we kunnen niet langer hierover onze schouders ophalen.

Wat betekenen deze ontwikkelingen voor ons reisgedrag? Natuurlijk weet iedereen dat oorlog en onrust toeristen afschrikken. De recente gebeurtenissen raken direct de belangen van bijvoorbeeld Egypte, het Midden-Oosten, Indonesië, Turkije en zelfs Parijs (!). Of kijk naar Afrikaanse landen met burgeroorlogen of raciale en religieuze conflicten. Hoe zal het toerisme, als gevolg van dat geweld, zich ontwikkelen in Kenia, Zuid-Afrika of Zimbabwe? Om van landen als Sierra Leone en Somalië maar niet te spreken.


Maar nieuw en in mijn visie potentieel bedreigender is de weerzin die westerlingen wel eens zouden kunnen gaan krijgen tegen vreemde culturen. In eigen land is de interactie met een vreemde cultuur immers geen boeiende vrijetijdsbesteding, maar een bedreiging voor de eigen welvaart en levensstijl. We merken heel concreet (soms aan den lijve) dat voor veel culturen homoseksualiteit een taboe is, dat (ook in Nederland!) vrouwen stelselmatig worden onderdrukt en geweld soms wordt verheerlijkt. Als het dichterbij komt, is de in de reisgidsen fraai beschreven ‘exotische levensstijl’ plots onaantrekkelijk en wordt reizen een anticlimax. Mensen zouden wel eens en hekel aan cultuurreizen kunnen gaan krijgen. En dat heeft gevolgen voor onze hele sector.


Ik ben benieuwd hoe trendwatchers deze analyse duiden? Of laat u uw reactie aan ons horen!


Han Verheijden

Han Verheijden ontwikkelt en toetst concepten in de vrijetijdseconomie. Hij biedt opdrachtgevers een frisse, nuchtere kijk op een businessplan. info@hanverheijden.nl
Trefwoorden: cultuur, reizen, vrije tijd








||| Twitter |||

||| Nieuws |||

20/02/19
WO I-herdenking trekt 3 miljoen bezoekers naar Westhoek
Voor de herdenking van Wereldoorlog I noteerde het kenniscentrum van Westtoer 2,8 miljoen WO I-herdenkingsbezoekers. Waar kwamen ze vandaan en hoe gaat Toerisme Vlaanderen nu verder met dit thema?
19/02/19
Infocentrum WO2 Nijmegen op 23 februari open
Op 23 februari 2019 opent het Infocentrum WO2 Nijmegen vanaf 13.30 uur de deuren voor het grote publiek.
18/02/19
Exclusief voor leden
ArcheoRoute Limburg zet modernste technieken in
Roermond gaat met een ArcheoRoute haar geschiedenis terugbrengen in het straatbeeld. De gemeente Roermond haakt hiermee in op het programma van de Provincie Limburg: ‘ArcheoRoute Limburg’, waarin bezoekers met behulp van een app en website kennismaken met de archeologie op historische plekken.
15/02/19
Exclusief voor leden
Nieuw financieringsinstrument voor cultuur in Rotterdam: Cultuurlening
Culturele organisaties, creatieve ondernemers en professionele kunstenaars in Rotterdam kunnen vanaf...
13/02/19
Ruim € 79,4 miljoen verdeeld onder culturele organisaties
Op het Goed Geld Gala 2019 van de BankGiro Loterij is ruim € 79,4 miljoen verdeeld onder 77 culturele organisaties. Het is het hoogste bedrag ooit, bijna € 5 miljoen meer dan vorig jaar.
04/02/19
Limes wandelroute verkozen tot wandelroute van 2019
Het Romeinse Limespad, in april 2018 gelanceerd door Wandelnet, is gekozen tot Wandelroute van het Jaar 2019.
01/02/19
Utrecht restaureert erfgoedparels en dat kan routes stimulans geven
Fietsers en wandelaars kunnen nog meer routes plannen langs erfgoedparels. De provincie Utrecht gee...
31/01/19
European Meetings and Events Conference in Den Haag
Den Haag verwelkomt het Europese Meetings and Events Congres (EMEC19) van 9 tot 12 februari in World...
Partners
Breda University of Applied Sciences
Initiatiefnemers
NRIT Media
Vrijetijdsnetwerk