Geplaatst op: 02-06-2025
Auteur: Stefan Hartman

Versnellen van duurzaamheidstransities - het SPRONG project

Versnellen van duurzaamheidstransities - het SPRONG project

We weten dat het gastvrijheidsdomein, het geheel van leisure, toerisme en hospitality, van groot belang is voor de Nederlandse economie. Het domein heeft zich volledig hersteld van de coronacrisis. Inmiddels zijn omzet en werkgelegenheid zelfs hoger. Het gastvrijheidsdomein pakt steeds beter haar rol in het realiseren van een autonome, duurzame, digitale en inclusieve economie en zoekt proactief naar manieren om een significante bijdrage leveren aan brede en inclusieve welvaart.

We weten ook dat er veel uitdagingen zijn. De pandemie heeft laten zien dat deze sector slechts beperkte veerkracht heeft tijdens crisis. De grenzen aan de ontwikkeling van het gastvrijheidsdomein, inclusief haar producten, diensten en wijze van organiseren en reguleren, worden ook steeds zichtbaarder en voelbaarder. Denk daarbij aan sociale gevolgen zoals lawaai, afval, stijgende huizenprijzen of drukte en milieueffecten zoals broeikasgassen, plastics, afnemende waterkwaliteit, en ruimtegebruik. Het gastvrijheidsdomein zet klimaat, biodiversiteit, cultureel erfgoed, landschap en leefbaarheid in (lokale) gemeenschappen onder druk, terwijl het voor haar eigen voortbestaan juist afhankelijk is van de kwaliteit van de leefomgeving.

Het versnellen van duurzaamheidstransities in het gastvrijheidsdomein is daarom geen keuze, het is een must. In de wetenschap is de ‘sociale licentie’ van het gastvrijheidsdomein en de noodzaak tot transities al langere tijd onderwerp van gesprek. Opschaalbare en repliceerbare oplossingen en toepassingen voor duurzame praktijken, die dit domein in staat stellen zichzelf los te maken van een niet-duurzaam ontwikkelingspad, zijn tot nu toe echter beperkt gebleven. De academische wereld vraat om een nieuwe aanpak en de Vereniging Hogescholen heeft dit domein opgenomen in haar Strategische Onderzoeksagenda, als thema waarop impact gerealiseerd dient te worden.

Die handschoen is opgepakt door NHL Stenden, Breda University of Applied Sciences (BUAS), HZ University of Applied Sciences en Inholland. Met steun van hun netwerkpartners en het Centre of Expertise Leisure, Tourism and Hospitality (CELTH) is met succes een zogenaamde SPRONG subsidie toegekend. Het SPRONG project ‘Gastvrije Transities’ gaat van start en betekent een investering van € 2 miljoen in het versnellen van duurzaamheidstransities.

Het project brengt 8 lectoraten, 4 programmamanagers en een projectleider samen. Deze groep heeft ruime expertise op het gebied van duurzaamheid, duurzame mobiliteit, (sociale) impactmeting, gedragsinterventies, transitiemechanismen en scenarioplanning in relatie tot het gastvrijheidsdomein, en ruime ervaring in onderling samenwerken en collaboratief praktijkonderzoek met en voor belanghebbenden op lokaal, regionaal en (inter)nationaal niveau.

Samen met koplopers en ‘opschudders’ uit het gastvrijheidsdomein zal de SPRONG-groep in vier regionale transitiearena’s op interactieve, ontwerpende en experimenterende wijze werken aan de transitiethema’s klimaatneutraal, brede welvaart, healthy region en regeneratieve gebiedsontwikkeling. Deze vier thema’s staan in direct verband met de beleidsagenda’s en maatschappelijke opgaven in deze regio’s.

Het optimaal vormgeven van deze transitiearena’s, kennisdeling en het creëren van een leereffect op domeinniveau wordt gefaciliteerd en georganiseerd door een landelijk transitieforum. Dit forum ondersteunt consortium- en netwerkpartners in het bevorderen van praktische mogelijkheden en voorwaarden voor opschaalbaarheid en repliceerbaarheid van succesvolle praktijken en daarmee impact op het niveau van systeemverandering.

Versnellen van duurzaamheidstransities moet samen. Samen zetten we ons in voor het versterken van een ecosysteem waarbinnen belanghebbenden werken aan oplossingen voor lokale maatschappelijke opgaven en deze opschalen tot een continue en doelgerichte beweging van veranderen richting een duurzame sector. Wil je aansluiten en krachten bundelen? Neem contact op via
stefan.hartman@nhlstenden.com &

Stefan Hartman is projectleider van SPRONG ‘Gastvrije Transities’, afdelingshoofd van het European Tourism Futures Institute (ETFI) en themamanager Organiserend Vermogen van CELTH.

Trefwoorden: Celth, onderzoek, duurzaam toerisme, transities, regionale ontwikkeling

||| Nieuws |||

01/02/26
Kim Nooyens wint eerste award Kleinschalige Reisorganisatie bij Reisgala
Tijdens het Reisgala op 31 januari is voor het eerst een award voor Kleinschalige Reisorganisatie uitgereikt. De prijs ging naar Reisbrigade, aangesloten bij de Vereniging van Kleinschalige Reisorganisaties (VvKR).
29/01/26
Exclusief voor leden
Hoogste punt bereikt uitbreiding terminal Eindhoven Airport
Met het leggen van een houten dakligger door bouwopzichter Ruud Hendriks van Eindhoven Airport en uitvoerder Perry van der Wijst van Heijmans werd vandaag officieel het hoogste punt van de uitbreiding van de terminal van Eindhoven Airport bereikt.
29/01/26
Exclusief voor leden
Drie raden kijken kritisch naar leefomgeving en gezondheid
De Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli), de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) en de Raad voor de Volksgezondheid & Samenleving (RVS) starten gezamenlijk een nieuw adviestraject als vervolg op het advies ‘Elke regio telt!’ uit 2023. De combinatie leefomgeving en gezondheid wordt doorgelicht en daarmee raakt het recreatie in de buurt.
28/01/26
Caroline Bremner versterkt het team van Travel Foundation
Travel Foundation stelt Caroline Bremner aan als Data Insights Specialist. Ze brengt bijna 30 jaar ervaring in reisonderzoek en strategische toekomstverkenning in toerisme met zich mee.
28/01/26
Exclusief voor leden
Arriva verandert managementstructuur
Per 1 februari 2026 vindt er een wijziging plaats in de directie van Arriva Nederland. Anne Hettinga zal per 1 februari na ruim 25 jaar, waarvan bijna 20 jaar als CEO, zijn functie bij Arriva Nederland neerleggen. Hij verlaat Arriva echter niet, hij blijft lid van de Executive Board van Arriva Group. Het Nederlandse management gaat over naar de Arriva Group.
28/01/26
De smaak van gastvrijheid: hoe culinaire ervaringen het toerisme veranderen
Vroeger was een vakantie geslaagd als je de belangrijkste bezienswaardigheden had gezien. Tegenwoordig zoeken reizigers en recreanten naar iets meer: een complete beleving. En wat is een meer fundamenteel onderdeel van een beleving dan eten? De culinaire ervaring is geëvolueerd van een noodzakelijkheid tot een van de belangrijkste pijlers van modern toerisme. Voor professionals in de sector is het niet langer een vraag óf je aandacht besteedt aan eten, maar hóé je het inzet om onvergetelijke herinneringen te creëren.
27/01/26
Sven Versteeg nachtburgemeester van Nederland
Tijdens het Horecava-nieuwjaarsfeest ‘MOOI! 2026’, is Sven Versteeg uitgeroepen tot Nachtburgemeester van Nederland 2026.
27/01/26
Martijn Smeenge is BUas Docent van het Jaar 2025-2026
Martijn Smeenge van de Academie voor Toerisme is uitgeroepen tot BUas Docent van het Jaar 2025-2026. Voor het derde achtereenvolgende jaar won Smeenge ook de titel Toerisme Docent van het Jaar, met het hoogste aantal studentenstemmen.