Geplaatst op: 16-09-2015
Auteur: Han Verheijden

Productiviteitsdenken kan te ver gaan

Productiviteitsdenken kan te ver gaan

In de afgelopen zomer was ik uitgenodigd voor het bezoeken van een toneelvorstelling op een bio-boerderij op het Brabantse platteland. Het stuk ging over de nadagen van Sicco Mansholt, voorheen minister en Eurocommissaris voor de landbouw. Een man uit-één-stuk die de agro-economie en daarmee het plattelandsleven in heel Europa op zijn kop heeft gezet. Hij was uit op een forse verbetering van de productiviteit van akkers en veestapel. De inkomens van miljoenen boeren moesten omhoog. Zijn strategie was gebaseerd op schaalvergroting, specialisatie en prijzengaranties en hij was onvoorstelbaar succesvol. Tussen 1950 en 1990 is de productie van bijvoorbeeld de Nederlandse landbouw vervijfvoudigd en de arbeidsproductiviteit zelfs vertienvoudigd. En toch… Mansholt was bij zijn afscheid teleurgesteld over zijn eigen prestaties en de effecten van zijn beleid. ‘Rijdend door Nederland zie ik kilometers lang maisvelden of alleen maar aardappels en in Brabant zijn overal identieke varkensstallen. Het landschap is saai, het stinkt er, de sloten zijn recht, maar erin zwemmen kun je niet’.


Als lector productiviteit in de vrijetijdseconomie ben ik een beetje leerling van Mansholt. In colleges en lezingen hamer ik op efficiency, schaalvergroting en specialisatie. Maar een verbitterd terugkijken bij mijn 65e wil ik voorkomen. In toeristisch-recreatieve conceptontwikkeling moeten we alert zijn op bedrijfseconomische normen, maar er ook voor waken dat productiviteitsscores net zo belangrijk worden als in de landbouw. Wie wil weten waar zo’n ontwikkeling toe leidt, moet maar eens rondreizen in de Verenigde Staten. Daar zie je op letterlijk alle snelwegen, duizenden mijlen lang, dezelfde restaurantconcepten en is het menu overal afgestemd op efficiency-normen enerzijds en de smaak van de grootste, gemene deler anderzijds. In Europa en in Nederland zie je een zelfde tendens in de hospitality. Kijk naar de opkomst van La Place, McDonalds, Subway en Burger King langs onze snelwegen. Deze trend kon wel eens sneller dan wij denken overslaan naar de toeristische sector. In de laatste tien tot vijftien jaren tref je een sterke neiging naar standaardisatie, al dan niet geïnspireerd door één dominant format voor marktsegmentatie (leefstijlen). Deze ontwikkeling wordt versterkt door ketenvorming en schaalvergroting, maar sinds enkele jaren ook door de opkomst van nog meer prefab-standaard modellen voor recreatieve accommodaties. Alom tref je de zelfde chalets, pipowagens, veranda-bungalows. Architecten en andere ontwerpers klagen niet voor niets steen-en- been over de verdringing van hun creatieve werk door de industriële eenheidsworsten.


Als adviseur moet ik deels de hand in eigen boezem steken. Ook ik heb wel eens eenzijdig gefocust op productiviteitswinst in concepten of in bedrijfsvoering. Dat heeft zeker ook zijn voordelen en de sector is economisch vooruitgegaan. We moeten echter niet blind worden voor de negatieve effecten hiervan: vervlakking en grading down van de beleving door een manco aan diversiteit. De balans moet worden hersteld. Meer ruimte moet worden gecreëerd voor uniciteit, authenticiteit, verrassing en ontwerp-innovatie! Daarom roep ik investeerders op samen te werken met eigenwijze kunstenaars, out-of-the-box architecten en sympathieke fantasten. De ondernemers anno 2015 zijn slim genoeg om de creatieve concepten ook bedrijfsmatig hun plek te geven.

Topics:Onderzoek
Trefwoorden: ondernemen, productiviteit

||| Twitter |||

||| Nieuws |||

03/03/21
Te veel plannen voor camperplaatsen in Limburg
Het aantal camperplaatsen in de provincie Limburg kan de komende jaren nog bescheiden groeien. Daarmee kan de groeiende populariteit van campers goed worden opgevangen. Om Limburg als camperprovincie op de kaart te zetten moeten de Limburgse DMO’s aan de slag. Ook ondernemers moeten werken aan kwaliteitsverbetering en prijsdifferentiatie.
03/03/21
Exclusief voor leden
Gespecialiseerd vervoer voor WK shorttrack in Dordrecht
Ondanks alle coronamaatregelen zijn de ogen van sportliefhebbers gericht op een groots evenement in Dordrecht. Van 5 tot en met 7 maart 2021 vindt het WK shorttrack plaats in de Sportboulevard. Het is voor de shorttrackers het belangrijkste evenement van 2021, in aanloop naar de Winterspelen van Beijing 2022. Munckhof heeft de opdracht deelnemers, begeleiding en officials van het toernooi coronaproof te vervoeren . De coronaprotocollen met de internationale groep mensen vragen om extra zorgvuldigheid. Alle bubbels moeten bewaard blijven en dat vraagt veel logistieke aandacht.
03/03/21
Exclusief voor leden
Gedeeltelijke kwijtschelding huur panden gemeente Rotterdam
Omdat de coronapandemie en de strenge coronamaatregelen voortduren, heeft het College besloten de verschuldigde huur van gemeentelijk vastgoed gedeeltelijk kwijt te schelden. Met een concrete regeling kan een huurder van gemeentelijk vastgoed per 1 april kwijtschelding aanvragen over de huurachterstand van het afgelopen jaar. Voorwaarde is dat de huurder door de coronacrisis geen of substantieel minder inkomsten heeft.
03/03/21
Exclusief voor leden
Zandvoort evenementen virtueel beleven
Vanaf zaterdag 27 maart kunnen wandelaars, fietsers en hardlopers virtueel meedoen aan één van de Zandvoort evenementen. Sportorganisatie Le Champion wil met deze virtuele editie het gevoel van de 30 van Zandvoort, Omloop van Zandvoort en Zandvoort Circuit Run naar de mensen thuis brengen. Helaas is het ook dit jaar niet mogelijk om in Zandvoort te genieten van het meest afwisselende parcours van Nederland.
02/03/21
Draagvlak voor verplichte vaccinatie bij reizen is groot maar er is ook weerstand
Ruim acht op de tien Nederlanders die dit jaar met vakantie willen naar het buitenland is bereid zich te laten vaccineren tegen Covid-19 als dit verplicht wordt gesteld. Bijna driekwart van de reizigers vindt ook dat zo’n vaccinatie verplicht zou moeten worden voor iedereen die in het buitenland op vakantie gaat, blijkt uit een poll uitgezet door reisorganisatie Zoover. Er is ook weerstand.
02/03/21
 Horecamedewerkers veel meer besmet
Een forse tegenvaller voor de horeca. Juist op de dag dat ze actievoeren voor het openen van de terrassen komt de GGD West-Brabant met verontrustend nieuws.
02/03/21
Gaat alle toegezegde 150 miljoen euro steun echt naar de culturele sector?
Onrust is ontstaan in de culturele sector dat niet de volledige toegezegde 150 miljoen euro steun daadwerkelijk in de sector blijft. De labeling van het geld is niet helder en dan mag een gemeente het geld ook op een andere manier besteden.
02/03/21
Datalek bij ticketverkoper dagattracties
De persoonsgegevens mensen die online een ticket bij diverse attractieparken en dierentuinen hebben gekocht liggen op straat. Het lek is ontstaan bij dienstverlener Ticketcounter dat voor die bedrijven de ticketafhandeling organiseert. Miljoenen klantgegevens liggen op straat.