Toegankelijk toerisme laat mensen dromen

Bij haar presentatie vertelde Veroniek dat ze al zestien jaar bezig is met het onderwerp toegankelijk toerisme. Het begon in 2010, toen ze samen met het New Zealand Tourism Research Institute een onderzoek deed naar de toegankelijkheid van het WK Rugby in Nieuw-Zeeland. Het leidde tot een artikel met een analyse en aanbevelingen om toekomstige sportevenementen toegankelijker te maken.

Betekenis

Veroniek legde in The Green House uit wat haar aansprak in het onderwerp: “Als reisagent en medereiziger heb ik vaak meegemaakt wat toegankelijkheid en inclusie voor mensen kan betekenen. Als het wel goed geregeld is, levert het zoveel op voor mensen met een beperking. Rust en ontspanning, nieuwe ervaringen, het wegblijven of stabiel blijven van pijn en vooral nieuwe dromen. Dromen over reizen en toekomstige herinneringen, maar soms ook over iets heel simpels als een uitstapje met je dochter naar een stad.” Ze wees er ook op dat ‘toegankelijk toerisme’ een breed onderwerp is: “Er valt zoveel over te zeggen. Met mijn boek wil ik bereiken dat we als toerismeprofessionals meer gaan nadenken over toegankelijkheid en inclusie en over bezoekers, klanten, gasten en reizigers. Mensen met allerlei soorten wensen. Een ander doel van het boek is om ervoor te zorgen dat we diversiteit meenemen in ons beleid en daarbij anders gaan nadenken over toegankelijkheid en inclusie. Daarvoor moet het systeem worden aangepast, zodat iedereen mee kan doen. Het boek bevat daarom ook persoonlijke verhalen van mensen. Verhalen die laten zien waar mensen in de praktijk daadwerkelijk tegenaan lopen. En verhalen die laten zien wat het betekent als mensen wel op vakantie kunnen gaan.”

Praktische tools

Het boek bevat verschillende praktische tools. Veroniek: “Die tools zijn deels bedoeld om te laten zien welke gesprekken er gevoerd kunnen worden tussen aanbieders en eindgebruikers. Dat kan onder meer aan de hand van het Customer Journey Model for Accessible Tourism. Daarin worden vier factoren genoemd die veel invloed hebben op de keuzes die mensen maken: sociaaleconomische factoren, type toegankelijkheid, ondersteuningsbehoeften en eerdere ervaringen. Als we daarover in gesprek gaan, gaat het al veel mensen over de drempel helpen om wel iets te gaan doen en niet thuis te blijven.”

Veroniek is in januari 2026 gestart met het PD-traject ‘Co-designing Equitable Accessible Travel Chains’ in het domein Leisure, Tourism & Hospitality. In het traject richt Veroniek zich op het verhogen van het kennisniveau over inclusiviteit binnen de reis- en toerismesector. Bijvoorbeeld door integratie van het onderwerp binnen het onderwijs. Ook wil ze met reisorganisaties toetsen of de tools werkbaar en helpend zijn en hoe onderlinge samenwerking bevorderd kan worden.

Veroniek sloot haar presentatie af met het gezamenlijk doel van zowel haar boek als haar PD-traject: “Een bijdrage te leveren aan de mogelijkheid van mensen met zowel een zichtbare als onzichtbare beperking en van familie, vrienden, begeleiders en zorgverleners om toerisme en recreatie gemakkelijker te maken. Om te zorgen dat deuren opengaan, dat de keuzevrijheid breder wordt en dat dromen realistischer worden.”

Richtlijnen voor reisorganisaties volgens Wet Gelijke Behandeling

Tijdens de Get-Together van 9 juni presenteerde Kathleen York, afstudeerstudent Recht bij Hogeschool Inholland, de resultaten van haar onderzoeksrapport ‘Mensen die Reizen met een Beperking’ bij het Urban Leisure Tourism Lab naar de richtlijnen voor reisorganisaties op basis van de ‘Wet Gelijke Behandeling op Grond van Handicap of Chronische Ziekte (WGBH/CZ)’. Daarbij gebruikte ze de ‘Implementatiewet toegankelijkheidsvoorschriften producten en diensten’. Die wet verplicht aanbieders van producten en diensten om die toegankelijk te maken voor mensen met een beperking. Kathleen: “Het betekent dat ze doeltreffende aanpassingen moeten verrichten naar gelang van de behoefte tenzij het een onevenredige belasting is. Het lastige is dat hiervoor geen concrete normen zijn vastgesteld in wet- en regelgeving. Daardoor kun je moeilijk vaststellen of een aanpassing ‘doeltreffend’ en ‘naar behoefte’ is en wanneer er sprake is van een ‘onevenredige belasting’. Met mijn onderzoek wil ik reisorganisaties ondersteunen om de voorschriften beter te interpreteren en ze te vertalen naar passende maatregelen in de beroepspraktijk. Bovendien wil ik daarmee de bewustwording in de sector vergroten.”

Infographic en checklist

Om de verplichtingen toegankelijk te maken maakte Kathleen een laagdrempelige infographic, geschikt voor zowel professionals als burgers. “Knelpunten voor mensen met een beperking hebben vaak te maken met digitale toegankelijkheid en informatietoegankelijkheid.”

Ook maakte Kathleen een checklist voor het toetsingskader op basis van de WGBH/CZ en een checklist toegankelijk reisaanbod voor reizigers met een beperking. “Met de eerste checklist kunnen reisorganisaties een verzoek van reizigers met een beperking beoordelen: wanneer is er sprake van een aanpassing, sluit de aanpassing aan bij de behoefte van de reiziger en is het redelijk voor de reisorganisatie om deze aanpassing uit te voeren. De tweede checklist is opgesteld op basis van de behoeften die uit interviews met respondenten naar voren kwamen voor digitale toegankelijkheid en fysieke toegankelijkheid. Daarmee kunnen reisorganisaties checken in hoeverre ze voldoen aan de behoeften van reizigers met een beperking.”

De infographic die Kathleen ontwikkelde is opgenomen in het boek All Aboard en de checklists zullen worden geïmplementeerd in het PD-onderzoek van Veroniek. Op deze manier zullen de eindproducten van Kathleen doorwerking vinden.

All Aboard

PD-onderzoek van Veroniek

Mensen die Reizen met een Beperking