Horeca·Nieuws

Nederlands toerisme in de min

Eerste harde cijfers over 1e kwartaal

Er waren en zijn veel zorgen over het Nederlands verblijfstoerisme na de btw-verhoging begin dit jaar. Raken we veel toeristen kwijt die hun vakantieheil in het buitenland zoeken? Signalen uit de markt wijzen op een voorzichtige consument en bedrijven die een beentje bij moeten zetten om goede bezettingen te realiseren. Maar hoe gaat het nu werkelijk? Dat gaan we bij NRIT volgen aan de hand van cijfers van het CBS.

Ton Vermeulen · 22 mei 2026 · 4 min lezen Printen
Foto: 123RF
Foto: 123RF

De feiten uit de Statistiek Logiesaccommodaties

Daarvoor gebruiken we de voorlopige maandcijfers uit de Statistiek Logiesaccommodaties van het CBS. Deze week is het eerste kwartaal 2026 gepubliceerd en we kunnen alvast eerste voorzichtige conclusies trekken. Wel met een aantal bemerkingen. Ten eerste zijn het voorlopige cijfers en worden die later nog bijgesteld. Ten tweede gaat het over het eerste kwartaal met relatief wat minder toeristen vooral in de verblijfsrecreatie. Derde bemerking is dat veel van de geconstateerde plussen en minnen zo klein zijn dat ze statistisch niet altijd significant te noemen zijn. Ten vierde mogen we niet aannemen dat de geconstateerde ontwikkelingen uitsluitend het gevolg zijn van de btw-verhoging op logies. De ontwikkelingen in de wereld zijn daarvoor te omvangrijk en het is aannemelijk dat deze ook invloed hebben op toeristenstromen. Dat gezegd hebbende gaan we toch maar de cijfers induiken.

Minder Nederlandse gasten

In het eerste kwartaal van 2026 trok ons land 9,3 miljoen verblijfsgasten. Dat waren er 0,7% minder dan een jaar eerder. Die afname werd uitsluitend veroorzaakt door minder Nederlandse gasten (-1,9%). Het aantal buitenlandse gasten groeide juist met 1,0%. Een voorzichtige conclusie is dat Nederlanders gevoeliger zijn voor de btw-verhoging dan buitenlandse gasten. Wellicht dat de uitgebreide publiciteit, die vooral Nederlanders heeft bereikt, daar debet aan is.

Figuur 1: Aantal gasten in Nederlandse logiesaccommodaties naar herkomst, 1e kwartaal 2019-2026
Gasten 1e kwartaal


Ten opzichte van 2019 groeide het binnenlands verblijfstoerisme nog altijd met 12,1% waarvan 18,3% door Nederlandse toeristen en 4,3% door buitenlandse toeristen. In het eerste kwartaal van 2026 kwam 59% van de gasten uit Nederland. Dat was in 2019 nog maar 56%. Buitenlandse gasten worden dus steeds belangrijker.

Stabiel aantal gasten uit Duitsland

De voor het Nederlands toerisme belangrijkste herkomstlanden presteerden in het eerste kwartaal van 2026 wisselend. Uit België kwamen in vergelijking met dezelfde periode vorig jaar 5,0% minder gasten. Duitsland en het Verenigd Koninkrijk bleven stabiel. De groei van het inkomend toerisme kwam vooral uit het werelddeel Amerika (+7,4%).

Overnachtingen dieper in de min

Verleggen we de aandacht van aantallen gasten naar overnachtingen dan is de situatie wat minder rooskleuring. Nederlandse logiesaccommodaties registreerden 21,7 miljoen overnachtingen, 2,2% minder dan in het eerste kwartaal van 2025. Ook hier doet het binnenland (-3,3%) het slechter dan het buitenland (-0,8%). Van de drie belangrijkste Europese herkomstlanden doet alleen Duitsland het met +2,9% overnachtingen het goed. Amerika plust 3,4% in aantallen overnachtingen.

Vergeleken met 2019 lopen de overnachtingen nog 19,4% voor. Vanuit het buitenland groeide de overnachtingen in het eerste kwartaal met 17,9% en vanuit het binnenland met 20,6%.

Verblijfsrecreatie verliest flink

Binnen verschillende soorten verblijfsaccommodaties scoren hotels in het eerste kwartaal van 2026 het beste met een plus van 0,7% in vergelijking met dezelfde periode een jaar eerder. De verblijfsrecreatie verliest 5,1%. Ten opzichte van 2019 zitten zowel hotels als verblijfsrecreatie nog in de plus, respectievelijk 10,5% en 17,4%. Opvallend is wel dat hotels vanaf 2022 jaar op jaar beter scoren en de verblijfsrecreatie na een topjaar in 2024 met 2,6 miljoen gasten in de min zit en in het eerste kwartaal van 2026 uitkwam op 2,3 miljoen gasten. Hotels ontvingen in het eerste kwartaal van 2026 in totaal 7,1 miljoen gasten.

Figuur 2: Aantal gasten in Nederlandse logiesaccommodaties naar type accommodatie, 1e kwartaal 2019-2026
Gasten 1e kwartaal


Verleggen we de focus naar het aantal overnachtingen dan zitten zowel hotels (-1,6%) als de verblijfsrecreatie (-3,2%) in de min. Ten opzichte van het aantal gasten doen hotels het gemeten in overnachtingen slechter, bij de verblijfsrecreatie is het juist omgekeerd. Daar daalt het aantal overnachtingen in mindere mate dan het aantal gasten. In het eerste kwartaal zijn binnen de verblijfsrecreatie de huisjesterreinen met een aandeel van 86% in overnachtingen dominant. Vandaar dat we de ontwikkelingen niet verder uitsplitsen naar kampeerterreinen, huisjesterreinen en groepsaccommodaties.

Artikelen