Europese Commissie kiest voor duurzaam, concurrerend en weerbaar toerisme

Aanleiding

Toerisme is belangrijk voor de Europese economie. Het Joint Research Centre (JRC) heeft nieuwe berekeningen gemaakt waarin ook de indirecte en afgeleide effecten meetellen. Volgens die cijfers levert de sector ruim 10 procent van de Europese bruto toegevoegde waarde op. Dat is bijna tweeënhalf keer de directe bijdrage van 4,1 procent. In de sector werken meer dan 20 miljoen mensen, verdeeld over 5 miljoen bedrijven. Daarvan is 99 procent mkb.

Toerisme als economische motor

Tegelijk staat de sector onder druk. Geopolitieke onzekerheid, tekorten aan personeel en vaardigheden, klimaatverandering en veranderende wensen van reizigers spelen allemaal mee. Bezoekers zijn bovendien ongelijk verdeeld, wat lokale gemeenschappen en infrastructuur belast. Het Europees Parlement en de Raad vroegen daarom om een beter gecoördineerde Europese aanpak. Met de strategie voert de Commissie ook de opdracht uit die voorzitter Von der Leyen gaf aan Eurocommissaris Apostolos Tzitzikostas.

Strategie op drie pijlers

De nieuwe EU Sustainable Tourism Strategy rust op drie pijlers:

1. Een concurrerende toeristische sector

2. Toerisme dat zowel bewoners als bezoekers ten goede komt

3. Het behoud van Europa's positie als wereldwijde topbestemming

   Europa trekt nu zo'n 40 procent van alle internationale toeristen.

Toerisme blijft in de eerste plaats een nationale bevoegdheid. De strategie harmoniseert geen nationale wetgeving. Ze richt zich op terreinen waar Europese samenwerking echt iets toevoegt.

Wat er verandert

Centraal staat 'balanced tourism': het aantal bezoekers moet passen bij wat een bestemming aankan. Brussel wil toeristen beter spreiden over seizoenen en regio's en meer aandacht geven aan minder bekende bestemmingen. Daarnaast worden regels voor ondernemers eenvoudiger en worden de btw-regels voor de reissector gemoderniseerd. Reizen door Europa moet makkelijker worden. Daarvoor komen maatregelen voor spoor, luchtvaart, grensoverschrijdende autoverhuur en ticketing. Eilanden en afgelegen regio's krijgen daarbij extra aandacht.

Acties

Concreet gaat de Commissie het volgende doen:

1. een EU-model voor toerismemanagement ontwikkelen. Daarnaast komen er een Raadsaanbeveling en een toolbox voor 'balanced tourism', die vóór het volgende zomerseizoen met de lidstaten worden besproken;

2. een EU Tourism Academy opzetten om tekorten aan vaardigheden aan te pakken;

3. een EU Tourism Observatory en een gemeenschappelijke Europese dataruimte voor toerisme oprichten;

4. een netwerk voor crisiscoördinatie opzetten en een overleg over cruisetoerisme starten;

5. Europa wereldwijd promoten via het kader Destination Europe en nieuwe European Capitals of Tourism Awards;

6. partnerschappen aangaan met onder meer Japan, India en UN Tourism.

EU Tourism Alliance

Voor de uitvoering komt er een EU Tourism Alliance. Daarin werken lidstaten, regio's, lokale overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties samen. In de lopende EU-begrotingsperiode 2021-2027 gaat naar verwachting in totaal minstens 18 miljard euro aan EU-steun naar de sector, via bestaande Europese fondsen.