Nederlands Fotomuseum opent op 7 februari 2026 in pakhuis Santos
Op 7 februari 2026 opent het Nederlands Fotomuseum zijn deuren in het recent gerenoveerde Rijksmonument pakhuis Santos aan de Rotterdamse Rijnhaven. Het is niet alleen een plek voor kunst. De winkel, bibliotheek en horeca bieden een gastvrije plek voor de vele liefhebbers van fotografie.
Inhoud van dit artikel
Met ruim 6,5 miljoen objecten beschikt het museum over een van de grootste museumcollecties van fotografie ter wereld. In het monumentale gebouw komen cultureel erfgoed, architectuur en een eigentijdse museale presentatie samen tot een internationale ontmoetingsplek voor fotografie.
Het Nederlands Fotomuseum is het nationale fotografiemuseum van Nederland: het verzamelt, bewaart, bestudeert en presenteert het Nederlands fotografisch erfgoed. Het museum neemt een sleutelpositie in de Nederlandse fotografie in. Fotografie werd in Nederland al vroeg als kunstvorm en als middel om de moderne samenleving vast te leggen omarmd. Na de Tweede Wereldoorlog ontwikkelde zich een sociaal geëngageerde stijl die internationaal invloedrijk werd, terwijl hedendaagse fotografen als Rineke Dijkstra, Viviane Sassen en Erwin Olaf nieuwe artistieke richtingen verkennen.
State-of-the art onderkomen
De opening in pakhuis Santos luidt een nieuw hoofdstuk in voor het belangrijkste centrum voor fotografie van Nederland. In het negen verdiepingen tellende state-of-the-art gebouw, een van de best bewaarde historische pakhuizen van het land, krijgen bezoekers niet alleen toegang tot topstukken uit de nationale Collectie, maar ook een unieke blik achter de schermen in de open depotruimtes en restauratieateliers. Het nieuwe museum biedt ruimte aan onder meer de Eregalerij van de Nederlandse fotografie, tijdelijke tentoonstellingen en educatieve ruimtes. Daarnaast beschikt het over een bibliotheek met de grootste fotoboekencollectie in Europa, een donkere kamer, een café en een restaurant met panoramisch uitzicht op de Rotterdamse skyline. De verhuizing naar Santos is mogelijk gemaakt dankzij een genereuze schenking van Stichting Droom en Daad.
Open depots en ateliers
In het hart van het gebouw, verspreid over twee verdiepingen, bevinden zich de Collectie en de atelierruimtes. Via glazen wanden krijgen bezoekers een kijkje achter de schermen. In de open depots wordt een selectie uit het archief getoond, samen met bijzondere en opmerkelijke objecten uit de Collectie. In de ateliers werken specialisten aan restauratie en conservering.
Eregalerij
De Eregalerij van de Nederlandse Fotografie toont de ontwikkeling van de fotografie in Nederland – van de uitvinding van de fotografie in 1839 tot het huidige digitale tijdperk. De Eregalerij toont 99 bijzondere foto’s die zijn gekozen wegens hun sociale en artistieke impact en omvat meesterwerken van Anton Corbijn, Dana Lixenberg, Violette Cornelius, Ed van der Elsken, Paul Huf, Rineke Dijkstra en Erwin Olaf. Het 100ste werk van de tentoonstelling zal worden gekozen door bezoekers. De Eregalerij ondergaat een gedaantewisseling die is toegesneden op het nieuwe gebouw.
Openingstentoonstelling: Ontwaken in blauw
De tentoonstelling Ontwaken in blauw. Een ode aan cyanotypie viert de tijdloze schoonheid van een van de oudste en meest herkenbare fotografische technieken: de cyanotypie. Het diepblauwe medium staat bekend om zijn ambachtelijke karakter en zijn trage, directe werkwijze. Naast zeldzame, vroege blauwdrukken is in de tentoonstelling werk te zien van vijftien hedendaagse makers. Zij blazen de negentiende-eeuwse techniek nieuw leven in en combineren deze met nieuwe media en uiteenlopende materialen. Hun werk verkent actuele thema’s als ecologie, kolonialisme en het lichaam als levend archief. De tentoonstelling is vormgegeven door Maison the Faux, een Nederlands interdisciplinair collectief dat bekendstaat om hun grensverleggende werk op het snijvlak van mode, performance en installatiekunst. De expositie loopt tot en met 7 juni 2026.
Huiskamer voor de fotografie
De begane grond wordt een uitnodigende ontmoetingsplek met het café, de bibliotheek, de museumwinkel en de ontvangstbalie. Bezoekers zijn hier ook zonder ticket welkom en kunnen vrij binnenlopen. In deze ‘huiskamer voor de fotografie’ kunnen zij elkaar ontmoeten, iets drinken, lezen, en de korte film bekijken die Fotograaf der Nederlanden Marwan Magroun (Rotterdam, 1985) speciaal voor de heropening van het Nederlands Fotomuseum heeft gemaakt.
Het monumentale pakhuis Santos is gebouwd tussen 1901 en 1902 door de Rotterdamse architecten J.P. Stok Wzn en J.J. Kanters, en is een van de best bewaarde en mooiste voorbeelden van vroeg twintigste-eeuwse pakhuisarchitectuur. Het gebouw is oorspronkelijk ontworpen als opslagplaats voor koffie uit de Braziliaanse havenstad Santos en staat sinds 2000 geregistreerd als Rijksmonument. De renovatie en uitbreiding van het pand werd uitgevoerd door het Duitse architectenbureau RENNER HAINKE WIRTH ZIRN ARCHITEKTEN in samenwerking met het Rotterdamse WDJARCHITECTEN en gerealiseerd door Burgy Bouwbedrijf.