Versnellen van duurzaamheidstransities - het SPRONG project

We weten dat het gastvrijheidsdomein, het geheel van leisure, toerisme en hospitality, van groot belang is voor de Nederlandse economie. Het domein heeft zich volledig hersteld van de coronacrisis. Inmiddels zijn omzet en werkgelegenheid zelfs hoger. Het gastvrijheidsdomein pakt steeds beter haar rol in het realiseren van een autonome, duurzame, digitale en inclusieve economie en zoekt proactief naar manieren om een significante bijdrage leveren aan brede en inclusieve welvaart.

We weten ook dat er veel uitdagingen zijn. De pandemie heeft laten zien dat deze sector slechts beperkte veerkracht heeft tijdens crisis. De grenzen aan de ontwikkeling van het gastvrijheidsdomein, inclusief haar producten, diensten en wijze van organiseren en reguleren, worden ook steeds zichtbaarder en voelbaarder. Denk daarbij aan sociale gevolgen zoals lawaai, afval, stijgende huizenprijzen of drukte en milieueffecten zoals broeikasgassen, plastics, afnemende waterkwaliteit, en ruimtegebruik. Het gastvrijheidsdomein zet klimaat, biodiversiteit, cultureel erfgoed, landschap en leefbaarheid in (lokale) gemeenschappen onder druk, terwijl het voor haar eigen voortbestaan juist afhankelijk is van de kwaliteit van de leefomgeving.

Het versnellen van duurzaamheidstransities in het gastvrijheidsdomein is daarom geen keuze, het is een must. In de wetenschap is de ‘sociale licentie’ van het gastvrijheidsdomein en de noodzaak tot transities al langere tijd onderwerp van gesprek. Opschaalbare en repliceerbare oplossingen en toepassingen voor duurzame praktijken, die dit domein in staat stellen zichzelf los te maken van een niet-duurzaam ontwikkelingspad, zijn tot nu toe echter beperkt gebleven. De academische wereld vraat om een nieuwe aanpak en de Vereniging Hogescholen heeft dit domein opgenomen in haar Strategische Onderzoeksagenda, als thema waarop impact gerealiseerd dient te worden.

Die handschoen is opgepakt door NHL Stenden, Breda University of Applied Sciences (BUAS), HZ University of Applied Sciences en Inholland. Met steun van hun netwerkpartners en het Centre of Expertise Leisure, Tourism and Hospitality (CELTH) is met succes een zogenaamde SPRONG subsidie toegekend. Het SPRONG project ‘Gastvrije Transities’ gaat van start en betekent een investering van € 2 miljoen in het versnellen van duurzaamheidstransities.

Het project brengt 8 lectoraten, 4 programmamanagers en een projectleider samen. Deze groep heeft ruime expertise op het gebied van duurzaamheid, duurzame mobiliteit, (sociale) impactmeting, gedragsinterventies, transitiemechanismen en scenarioplanning in relatie tot het gastvrijheidsdomein, en ruime ervaring in onderling samenwerken en collaboratief praktijkonderzoek met en voor belanghebbenden op lokaal, regionaal en (inter)nationaal niveau.

Samen met koplopers en ‘opschudders’ uit het gastvrijheidsdomein zal de SPRONG-groep in vier regionale transitiearena’s op interactieve, ontwerpende en experimenterende wijze werken aan de transitiethema’s klimaatneutraal, brede welvaart, healthy region en regeneratieve gebiedsontwikkeling. Deze vier thema’s staan in direct verband met de beleidsagenda’s en maatschappelijke opgaven in deze regio’s.

Het optimaal vormgeven van deze transitiearena’s, kennisdeling en het creëren van een leereffect op domeinniveau wordt gefaciliteerd en georganiseerd door een landelijk transitieforum. Dit forum ondersteunt consortium- en netwerkpartners in het bevorderen van praktische mogelijkheden en voorwaarden voor opschaalbaarheid en repliceerbaarheid van succesvolle praktijken en daarmee impact op het niveau van systeemverandering.

Versnellen van duurzaamheidstransities moet samen. Samen zetten we ons in voor het versterken van een ecosysteem waarbinnen belanghebbenden werken aan oplossingen voor lokale maatschappelijke opgaven en deze opschalen tot een continue en doelgerichte beweging van veranderen richting een duurzame sector. Wil je aansluiten en krachten bundelen? Neem contact op via
stefan.hartman@nhlstenden.com &

Stefan Hartman is projectleider van SPRONG ‘Gastvrije Transities’, afdelingshoofd van het European Tourism Futures Institute (ETFI) en themamanager Organiserend Vermogen van CELTH.